आचारखण्ड — Adhyaya 96

इति श्रागारुडे महापुराणे पूर्वखण्डे प्रथमांशाख्ये आचारकाण्डे याज्ञवल्क्योक्तगृहल्थधर्मनिर्णयो नाम पञ्चनवतितमो ऽध्यायः श्रागरुडमहापुराणम्- ९६ याज्ञवल्क्य उवाच । वक्ष्ये सङ्करजात्यादिगृहस्थादि विधिं परम् । विप्रान्मूर्धावषिक्तो हि क्षात्त्रियायां विशः स्त्रियाम्

iti śrāgāruḍe mahāpurāṇe pūrvakhaṇḍe prathamāṃśākhye ācārakāṇḍe yājñavalkyoktagṛhalthadharmanirṇayo nāma pañcanavatitamo 'dhyāyaḥ śrāgaruḍamahāpurāṇam- 96 yājñavalkya uvāca / vakṣye saṅkarajātyādigṛhasthādi vidhiṃ param / viprānmūrdhāvaṣikto hi kṣāttriyāyāṃ viśaḥ striyām

1.96.1

जातो ऽम्बष्ठस्तु शूद्रायां निषादः पर्वतो ऽपि वा । माहिष्यः क्षत्त्रियाज्जातो वैश्यायां म्लेच्छसंज्ञितः

jāto 'mbaṣṭhastu śūdrāyāṃ niṣādaḥ parvato 'pi vā / māhiṣyaḥ kṣattriyājjāto vaiśyāyāṃ mlecchasaṃjñitaḥ

1.96.2

शूद्रायां करणो वैश्याद्विन्नास्वेष विधिः स्मृतः । ब्राह्मण्यां क्षत्त्रियात्सूतो वैश्याद्वैदेहकस्तथा

śūdrāyāṃ karaṇo vaiśyādvinnāsveṣa vidhiḥ smṛtaḥ / brāhmaṇyāṃ kṣattriyātsūto vaiśyādvaidehakastathā

1.96.3

शूद्राज्जातस्तु चाण्डालः सर्ववर्णविगर्हितः । क्षत्त्रिया मागधं वैश्याच्छूद्रा क्षत्तारमेव च

śūdrājjātastu cāṇḍālaḥ sarvavarṇavigarhitaḥ / kṣattriyā māgadhaṃ vaiśyācchūdrā kṣattārameva ca

1.96.4

शूद्रादयोगवं वैश्या जनयामास वै सुतम् । माहिष्येण करण्यां तु रथकारः प्रजायते

śūdrādayogavaṃ vaiśyā janayāmāsa vai sutam / māhiṣyeṇa karaṇyāṃ tu rathakāraḥ prajāyate

1.96.5

असत्सन्तस्तु वै ज्ञेयाः प्रतिलोमानुलोमजाः । जात्युत्कर्षाद्द्विजो ज्ञेयः सप्तमे पञ्चमे ऽपि वा

asatsantastu vai jñeyāḥ pratilomānulomajāḥ / jātyutkarṣāddvijo jñeyaḥ saptame pañcame 'pi vā

1.96.6

व्यत्यये कर्मणां साम्यं पूर्ववच्चोत्तरावरम् । कर्म स्मार्तं विवाहाग्नौ कुर्वीत प्रत्यहं गृही

vyatyaye karmaṇāṃ sāmyaṃ pūrvavaccottarāvaram / karma smārtaṃ vivāhāgnau kurvīta pratyahaṃ gṛhī

1.96.7

दायकालादृते वापि श्रौतं वैतानिकाग्निषु । शरीरचिन्तां निर्वर्त्य कृतशौचविधिर्द्विजः

dāyakālādṛte vāpi śrautaṃ vaitānikāgniṣu / śarīracintāṃ nirvartya kṛtaśaucavidhirdvijaḥ

1.96.8

प्रातः सन्ध्यामुपासीत दन्तधावनपूर्वकम् । हुत्वाग्नौ सर्यदेवत्याञ्जपेन्मन्त्रान्समाहितः

prātaḥ sandhyāmupāsīta dantadhāvanapūrvakam / hutvāgnau saryadevatyāñjapenmantrānsamāhitaḥ

1.96.9

वेदार्थानधिगच्छेच्च शास्त्राणि विविधानि च । योगक्षोमादिसिद्ध्यर्थमुपेयादीश्वरं गृही

vedārthānadhigacchecca śāstrāṇi vividhāni ca / yogakṣomādisiddhyarthamupeyādīśvaraṃ gṛhī

1.96.10

स्नात्वा देवान्पितॄंश्चैव तर्पयेदर्चयेत्तथा । वेदानथ पुराणानि सेतिहासानि शक्तितः

snātvā devānpitṝṃścaiva tarpayedarcayettathā / vedānatha purāṇāni setihāsāni śaktitaḥ

1.96.11

जपयज्ञानुसिद्ध्यर्थं विद्यां चाध्यात्मिकीं जपेत् । बलिकर्मस्वधाहोमस्वाध्यायातिथिसक्रियाः

japayajñānusiddhyarthaṃ vidyāṃ cādhyātmikīṃ japet / balikarmasvadhāhomasvādhyāyātithisakriyāḥ

1.96.12

भूतपित्रमरब्रह्ममनुष्याणां महामखाः । देवेभ्यस्तु हुतं चाग्नौ क्षिपेद्भूतबलिं हरेत्

bhūtapitramarabrahmamanuṣyāṇāṃ mahāmakhāḥ / devebhyastu hutaṃ cāgnau kṣipedbhūtabaliṃ haret

1.96.13

अन्नं भूमौश्वचाण्डालवायसेभ्यश्च निः क्षिपेत् । अन्नं पितृमनुष्येभ्यो देयमप्यन्वहं जलम्

annaṃ bhūmauśvacāṇḍālavāyasebhyaśca niḥ kṣipet / annaṃ pitṛmanuṣyebhyo deyamapyanvahaṃ jalam

1.96.14

स्वाध्यायमन्वहं कुर्यान्न पचेच्चान्नमात्मने । बालस्ववासिनीवृद्धगर्भिण्यातुरकन्यकाः

svādhyāyamanvahaṃ kuryānna paceccānnamātmane / bālasvavāsinīvṛddhagarbhiṇyāturakanyakāḥ

1.96.15

संभोज्यातिथिभृत्यांश्च दम्पत्योः शेषभोजनम् । प्राणाग्निहोत्रविधिनाश्रीयादन्नमकुत्सयन्

saṃbhojyātithibhṛtyāṃśca dampatyoḥ śeṣabhojanam / prāṇāgnihotravidhināśrīyādannamakutsayan

1.96.16

मितं विपाकं च हितं भक्ष्यं बालादिपूर्वकम् । आपोशानेनोपरिष्टादधस्ताच्चैव भुज्यते

mitaṃ vipākaṃ ca hitaṃ bhakṣyaṃ bālādipūrvakam / āpośānenopariṣṭādadhastāccaiva bhujyate

1.96.17

अनग्नममृतं चैव कार्यमन्नं द्विजन्मना । अतिथिभ्यस्तु वर्णेभ्यो देयं शक्त्यानुपूर्वशः

anagnamamṛtaṃ caiva kāryamannaṃ dvijanmanā / atithibhyastu varṇebhyo deyaṃ śaktyānupūrvaśaḥ

1.96.18

अप्रणोद्यो ऽतिथिः सायमपि नात्र विचारणा । सत्कृत्य भिक्षवे भिक्षा दातव्या सुव्रताय च

apraṇodyo 'tithiḥ sāyamapi nātra vicāraṇā / satkṛtya bhikṣave bhikṣā dātavyā suvratāya ca

1.96.19

आगतान् भोजयेत्सर्वान्महोक्षं श्रोत्रियाय च । प्रतिसंवत्सरं त्वर्च्याः स्नातकाचार्यपार्थिवाः

āgatān bhojayetsarvānmahokṣaṃ śrotriyāya ca / pratisaṃvatsaraṃ tvarcyāḥ snātakācāryapārthivāḥ

1.96.20

प्रियो विवाह्यश्च तथा यज्ञं प्रत्यृर्त्विजः पुनः । अध्वनीनो ऽतिथिः प्रोक्तः श्रोत्रियो वेदपारगः

priyo vivāhyaśca tathā yajñaṃ pratyṛrtvijaḥ punaḥ / adhvanīno 'tithiḥ proktaḥ śrotriyo vedapāragaḥ

1.96.21

मान्यावेतौ गृहस्थस्य ब्रह्मलोकमभीप्सतः । परपाकरुचिर्न स्यादनिन्द्यामन्त्रणादृते

mānyāvetau gṛhasthasya brahmalokamabhīpsataḥ / parapākarucirna syādanindyāmantraṇādṛte

1.96.22

वाक्पाणिपादचापल्यं वर्जयच्चातिभोजनम् । श्रोत्रियं वातिथिं तृप्तमासीमान्तादनुव्रजेत्

vākpāṇipādacāpalyaṃ varjayaccātibhojanam / śrotriyaṃ vātithiṃ tṛptamāsīmāntādanuvrajet

1.96.23

अहः शेषं सहासीत शिष्टैरिष्टैश्च बन्धुभिः । उपास्य पश्चिमां सन्ध्यां हुत्वाग्नौ भोजनं ततः

ahaḥ śeṣaṃ sahāsīta śiṣṭairiṣṭaiśca bandhubhiḥ / upāsya paścimāṃ sandhyāṃ hutvāgnau bhojanaṃ tataḥ

1.96.24

कुर्याद्भत्यैः समायुक्तैश्चिन्तयेदात्मनो हितम् । ब्राह्मे मुहूर्ते चोत्थाय मान्यो विप्रो धनादिभिः

kuryādbhatyaiḥ samāyuktaiścintayedātmano hitam / brāhme muhūrte cotthāya mānyo vipro dhanādibhiḥ

1.96.25

वृद्धार्तानां समादेयः पन्था वै भारवाहिनाम् । इज्याध्ययनदानानि वैश्यस्य क्षत्त्रियस्य च

vṛddhārtānāṃ samādeyaḥ panthā vai bhāravāhinām / ijyādhyayanadānāni vaiśyasya kṣattriyasya ca

1.96.26

प्रतिग्रहो ऽधिको विप्रे याजनाध्यापने तथा । प्रधानं क्षत्त्रिये कर्म प्रजानां परिपालनम्

pratigraho 'dhiko vipre yājanādhyāpane tathā / pradhānaṃ kṣattriye karma prajānāṃ paripālanam

1.96.27

कुसीदकृषिवाणिज्यं पाशुपाल्यं विशः स्मृतम् । शूद्रस्य द्विजशुश्रूषा द्विजो यज्ञान्न हापयेत्

kusīdakṛṣivāṇijyaṃ pāśupālyaṃ viśaḥ smṛtam / śūdrasya dvijaśuśrūṣā dvijo yajñānna hāpayet

1.96.28

अहिंसा सत्यमस्तेयं शौचमिन्द्रियसंयमः । दमः क्षमार्जवं दानं सर्वेषां धर्मसाधनम्

ahiṃsā satyamasteyaṃ śaucamindriyasaṃyamaḥ / damaḥ kṣamārjavaṃ dānaṃ sarveṣāṃ dharmasādhanam

1.96.29

आचरेत्सदृशीं वृत्तिमजिह्मामशठान्तथा । त्रैवार्षिका धिकान्नो यः स सोमं पातुमर्हति

ācaretsadṛśīṃ vṛttimajihmāmaśaṭhāntathā / traivārṣikā dhikānno yaḥ sa somaṃ pātumarhati

1.96.30

स्यादन्नं वार्षिकं यस्य कुर्यात्प्रकसौमिकीं क्रियाम् । प्रतिसंवत्सरं सोमः पशुः प्रत्ययनं तथा

syādannaṃ vārṣikaṃ yasya kuryātprakasaumikīṃ kriyām / pratisaṃvatsaraṃ somaḥ paśuḥ pratyayanaṃ tathā

1.96.31

कर्तव्याऽग्रहणेष्टिश्च चातुर्मास्यानि यत्नतः । एषामसम्भवे कुर्यादिष्टिं वैश्वानरीं द्विजः

kartavyā'grahaṇeṣṭiśca cāturmāsyāni yatnataḥ / eṣāmasambhave kuryādiṣṭiṃ vaiśvānarīṃ dvijaḥ

1.96.32

हीनकल्पं न कुर्वीत सति द्रव्ये फलप्रदम् । चण्डालो जायते यज्ञकरणाच्छूद्रभिक्षितात

hīnakalpaṃ na kurvīta sati dravye phalapradam / caṇḍālo jāyate yajñakaraṇācchūdrabhikṣitāta

1.96.33

यज्ञार्थलब्धं नादद्याद्भासः काको ऽपि वा भवेत् । कुसूतकुम्भीधान्यो वा त्र्याहिकः श्वस्तनो ऽपि वा

yajñārthalabdhaṃ nādadyādbhāsaḥ kāko 'pi vā bhavet / kusūtakumbhīdhānyo vā tryāhikaḥ śvastano 'pi vā

1.96.34

जीवेद्वापि शिलोञ्छेन श्रेयानेषां परः परः । न स्वाध्यायविरोध्यर्थमीहेत न यतस्ततः

jīvedvāpi śiloñchena śreyāneṣāṃ paraḥ paraḥ / na svādhyāyavirodhyarthamīheta na yatastataḥ

1.96.35

राजान्तेवासियाज्येभ्यः सीदन्निच्छेद्धनं क्षुधा । दम्भहैतुकपाषण्डिबकवृत्तींश्च वर्जयेत्

rājāntevāsiyājyebhyaḥ sīdanniccheddhanaṃ kṣudhā / dambhahaitukapāṣaṇḍibakavṛttīṃśca varjayet

1.96.36

शुक्लाम्बरधरो नीचकेशश्मश्रुनखः शुचिः । न भार्यादर्शने ऽश्रीयान्नैकवासा न संस्थितः

śuklāmbaradharo nīcakeśaśmaśrunakhaḥ śuciḥ / na bhāryādarśane 'śrīyānnaikavāsā na saṃsthitaḥ

1.96.37

अप्रियं न वदेज्जातु ब्रह्मसूत्री विनीतवान् । देवप्रदक्षिणाङ्कुर्याद्यष्टिमान्सकमण्डलुः

apriyaṃ na vadejjātu brahmasūtrī vinītavān / devapradakṣiṇāṅkuryādyaṣṭimānsakamaṇḍaluḥ

1.96.38

न तु मेहेन्नदीच्छायाभस्मगोष्टाम्बुवर्त्मसु । न प्रत्यग्न्यर्कगोसोमसन्ध्याम्बुस्त्रीद्विजन्मनाम्

na tu mehennadīcchāyābhasmagoṣṭāmbuvartmasu / na pratyagnyarkagosomasandhyāmbustrīdvijanmanām

1.96.39

नेक्षेताग्न्यर्कनग्नां स्त्रीं न च संसृष्टमैथुनाम् । न च मूत्रं पुरीषं वा स्वपेत्प्रत्यकूशिरा न च

nekṣetāgnyarkanagnāṃ strīṃ na ca saṃsṛṣṭamaithunām / na ca mūtraṃ purīṣaṃ vā svapetpratyakūśirā na ca

1.96.40

ष्टीवनासृक्शकृन्मूत्रविषाण्यप्सु न संक्षिपेत् । पादौ प्रतापयेन्नाग्नौ न चैनमभिलङ्घयेत्

ṣṭīvanāsṛkśakṛnmūtraviṣāṇyapsu na saṃkṣipet / pādau pratāpayennāgnau na cainamabhilaṅghayet

1.96.41

पिबेन्नाञ्जलिना तोयं न शयानं प्रबोधयेत् । नाक्षैः क्रीजेच्च कितवैर्व्याधितैश्च न संविशेत्

pibennāñjalinā toyaṃ na śayānaṃ prabodhayet / nākṣaiḥ krījecca kitavairvyādhitaiśca na saṃviśet

1.96.42

विरुद्धं वर्जयेत्कम प्रेतधूमं नदीतरम् । केशभस्मतुषाङ्गारकपालेषु च संस्थितिम्

viruddhaṃ varjayetkama pretadhūmaṃ nadītaram / keśabhasmatuṣāṅgārakapāleṣu ca saṃsthitim

1.96.43

नाचक्षीत धयन्तीं गां नाद्वारेणाविशेत्क्रचित् । न राज्ञः प्रतिगृह्णायाल्लुब्धस्योच्छास्त्रवर्तिनः

nācakṣīta dhayantīṃ gāṃ nādvāreṇāviśetkracit / na rājñaḥ pratigṛhṇāyāllubdhasyocchāstravartinaḥ

1.96.44

अध्यायानामुपाकर्म श्रावण्यां श्रवणेन वा । हस्तेनौषधिभावे वा पञ्चम्यां श्रावणस्य च

adhyāyānāmupākarma śrāvaṇyāṃ śravaṇena vā / hastenauṣadhibhāve vā pañcamyāṃ śrāvaṇasya ca

1.96.45

पौषमासस्य रोहिण्यामष्टकायामथापि वा । जलान्ते छन्दसां कुर्यादुत्सर्गं विधिवद्वहिः

pauṣamāsasya rohiṇyāmaṣṭakāyāmathāpi vā / jalānte chandasāṃ kuryādutsargaṃ vidhivadvahiḥ

1.96.46

अनध्यायस्त्र्यहं प्रेते शिष्यर्त्विग्गुरुबन्धुषु । उपाकर्मणि चोत्सर्गे स्वशाखश्रोत्रिये मृते

anadhyāyastryahaṃ prete śiṣyartviggurubandhuṣu / upākarmaṇi cotsarge svaśākhaśrotriye mṛte

1.96.47

सन्ध्यागर्जितनिर्घातभूकम्पोल्कानिपातने । समाप्य वेदं द्युनिशमारण्यकमधीत्य च

sandhyāgarjitanirghātabhūkampolkānipātane / samāpya vedaṃ dyuniśamāraṇyakamadhītya ca

1.96.48

पञ्चदश्यां चतुर्दश्यामष्टम्यां राहुसूतके । ऋतुसन्धिषु भुक्त्वा वा श्राद्धिकं प्रतिगृह्य च

pañcadaśyāṃ caturdaśyāmaṣṭamyāṃ rāhusūtake / ṛtusandhiṣu bhuktvā vā śrāddhikaṃ pratigṛhya ca

1.96.49

पशुमण्डूकनकुलश्वाहिमार्जारसूकरैः । कृते ऽन्तरे त्वहोरात्रं शक्रपाते तथोच्छ्रये

paśumaṇḍūkanakulaśvāhimārjārasūkaraiḥ / kṛte 'ntare tvahorātraṃ śakrapāte tathocchraye

1.96.50

श्वक्रोष्टुगर्दभोलूकसामबाणार्तनिः स्वने । अमेध्यशवशूद्रान्त्यश्मशानपतितान्तिके

śvakroṣṭugardabholūkasāmabāṇārtaniḥ svane / amedhyaśavaśūdrāntyaśmaśānapatitāntike

1.96.51

देशे ऽशुचावात्मनि च विद्युत्स्तनितसंप्लवे । भुक्त्वार्द्रपाणिरम्भो ऽन्तरर्धरात्रे ऽतिमारुते

deśe 'śucāvātmani ca vidyutstanitasaṃplave / bhuktvārdrapāṇirambho 'ntarardharātre 'timārute

1.96.52

दिग्दाहे पांसुवर्षेषु सन्ध्यानी हारभीतिषु । धावतः पूतिगन्धे च शिष्टे च गृहमागते

digdāhe pāṃsuvarṣeṣu sandhyānī hārabhītiṣu / dhāvataḥ pūtigandhe ca śiṣṭe ca gṛhamāgate

1.96.53

खरोष्ट्रयानहस्त्यश्वनौवृक्षगिरिरोहणे । सप्तत्रिंशदनध्यायानेतांस्तात्कालिकान्विदुः

kharoṣṭrayānahastyaśvanauvṛkṣagirirohaṇe / saptatriṃśadanadhyāyānetāṃstātkālikānviduḥ

1.96.54

वेददिष्टं तथाचार्यं राजच्छायां परस्त्रियम् । नाक्रामेद्रक्तविण्मूत्रष्ठीवनोद्वर्तनानि च

vedadiṣṭaṃ tathācāryaṃ rājacchāyāṃ parastriyam / nākrāmedraktaviṇmūtraṣṭhīvanodvartanāni ca

1.96.55

विप्राहिक्षत्त्रियात्मानो नावज्ञेयाः कदाचन । दूरादुच्छिष्टविण्मूत्रपादाम्भांसि समुत्सृजेत्

viprāhikṣattriyātmāno nāvajñeyāḥ kadācana / dūrāducchiṣṭaviṇmūtrapādāmbhāṃsi samutsṛjet

1.96.56

श्रुतिस्मृत्युक्तमाचारं कुर्यान्मर्मणि न स्पृशेत् । न निन्दाताडने कुर्यात्सुतं शिष्यं च ताडयेत्

śrutismṛtyuktamācāraṃ kuryānmarmaṇi na spṛśet / na nindātāḍane kuryātsutaṃ śiṣyaṃ ca tāḍayet

1.96.57

आचरेत्सर्वदा धर्मं तद्विरुद्धं तु नाचरेत् । मातापित्रतिथीभ्याढ्यैर्विवादं नाचरेद्गृही

ācaretsarvadā dharmaṃ tadviruddhaṃ tu nācaret / mātāpitratithībhyāḍhyairvivādaṃ nācaredgṛhī

1.96.58

पञ्च पिण्डाननुद्धृत्य न स्नायात्परवारिषु । स्नायान्नदीप्रस्त्रवणदेवखातह्रदेषु च

pañca piṇḍānanuddhṛtya na snāyātparavāriṣu / snāyānnadīprastravaṇadevakhātahradeṣu ca

1.96.59

वर्जयेत्परशय्यादि न चाश्रीयादनापदि । कदर्यबद्धचो (वै) राणां तथा चानम्निकस्य च

varjayetparaśayyādi na cāśrīyādanāpadi / kadaryabaddhaco (vai) rāṇāṃ tathā cānamnikasya ca

1.96.60

वैणाभिशस्तवार्धुष्यगणिकागणदीक्षिणाम् । चिकित्सकातुरक्रुद्धक्लीबरङ्गोपजीविनाम्

vaiṇābhiśastavārdhuṣyagaṇikāgaṇadīkṣiṇām / cikitsakāturakruddhaklībaraṅgopajīvinām

1.96.61

क्रूरोग्रपतितव्रात्यदाम्भिकोच्छिष्टभोजिनाम् । शास्त्रविक्रयिणश्चैव स्त्रीजितग्रामयाजिनाम्

krūrograpatitavrātyadāmbhikocchiṣṭabhojinām / śāstravikrayiṇaścaiva strījitagrāmayājinām

1.96.62

नृशंसराजरजककृतघ्नवधजीविनाम् । पिशुनानृतिनोश्चैव सोमविक्रयिणस्तथा

nṛśaṃsarājarajakakṛtaghnavadhajīvinām / piśunānṛtinoścaiva somavikrayiṇastathā

1.96.63

बन्दिनां स्वर्णकाराणामन्नमेषां कदाचन । न भोक्तव्यं वृथा मांसं केशकीटसमन्वितम्

bandināṃ svarṇakārāṇāmannameṣāṃ kadācana / na bhoktavyaṃ vṛthā māṃsaṃ keśakīṭasamanvitam

1.96.64

भक्तं पर्युषितोच्छिष्टं श्वस्पृष्टं पतितो (ते) क्षितम् । उदक्यास्पृष्टसंघुष्टमपर्याप्तं च वर्जयेत्

bhaktaṃ paryuṣitocchiṣṭaṃ śvaspṛṣṭaṃ patito (te) kṣitam / udakyāspṛṣṭasaṃghuṣṭamaparyāptaṃ ca varjayet

1.96.65

घोघ्रातं शकुनोच्छिष्टं पादस्पृष्ट च कामतः । शूद्रेषु दासगोपालकुलमित्रार्धसीरिणः

ghoghrātaṃ śakunocchiṣṭaṃ pādaspṛṣṭa ca kāmataḥ / śūdreṣu dāsagopālakulamitrārdhasīriṇaḥ

1.96.66

भोज्यान्नो नापितश्चैव यश्चात्मानं निवेदयेत् । अन्नं पर्युषितं भोज्यं स्नेहाक्तं चिरसंभृ (स्थि) तम्

bhojyānno nāpitaścaiva yaścātmānaṃ nivedayet / annaṃ paryuṣitaṃ bhojyaṃ snehāktaṃ cirasaṃbhṛ (sthi) tam

1.96.67

अस्नेहा अपि घोधूमयवगोरसविक्रियाः । औष्ट्रमैकशफं स्त्रीणां पयश्च परिवर्जयेत्

asnehā api ghodhūmayavagorasavikriyāḥ / auṣṭramaikaśaphaṃ strīṇāṃ payaśca parivarjayet

1.96.68

क्रव्यादपक्षिदात्यूहशुकमांसानि वर्जयेत् । सारसैकशफान्हंसान्बलाकबकटिट्टिभान्

kravyādapakṣidātyūhaśukamāṃsāni varjayet / sārasaikaśaphānhaṃsānbalākabakaṭiṭṭibhān

1.96.69

वृथा कृसरसंयाव पायसापूपशष्कुलीः । कुररं जालपादं च खञ्जरीटमृगद्विजान्

vṛthā kṛsarasaṃyāva pāyasāpūpaśaṣkulīḥ / kuraraṃ jālapādaṃ ca khañjarīṭamṛgadvijān

1.96.70

चाषान्मत्स्यात्रक्तपादञ्चग्द्ध्वा वै कामतो नरः । बल्लूरं कामतो जग्द्ध्वा सोप वासस्त्र्यहं भवेत्

cāṣānmatsyātraktapādañcagddhvā vai kāmato naraḥ / ballūraṃ kāmato jagddhvā sopa vāsastryahaṃ bhavet

1.96.71

पलाण्डुलशुनादीनि जग्द्ध्वा चान्द्रायणं चरेत् । श्राद्धे देवान्पितॄन्प्रार्च्य खादन्मांसं न दोषभाक्

palāṇḍulaśunādīni jagddhvā cāndrāyaṇaṃ caret / śrāddhe devānpitṝnprārcya khādanmāṃsaṃ na doṣabhāk

1.96.72

वसेत्स नरके घोर दिनानि पशुरोमतः । संमितानि दुराचारो यो हन्त्यविधिना पशून् । मांसं सन्त्यज्य संप्रार्थ्य कामान्याति ततो हरिम्

vasetsa narake ghora dināni paśuromataḥ / saṃmitāni durācāro yo hantyavidhinā paśūn / māṃsaṃ santyajya saṃprārthya kāmānyāti tato harim

1.96.73