विद्येश्वरसंहिता — Adhyaya 8

नन्दिकेश्वर उवाच ससर्जाथ महादेवः पुरुषं कंचिदद्भुतम् भैरवाख्यं भ्रुवोर्मध्याद्ब्रह्मदर्पजिघांसया

nandikeśvara uvāca sasarjātha mahādevaḥ puruṣaṃ kaṃcidadbhutam bhairavākhyaṃ bhruvormadhyādbrahmadarpajighāṃsayā

Vidyeshvara Samhita 8.1

स वै तदा तत्र पतिं प्रणम्य शिवमंगणे किं कार्यं करवाण्यत्र शीघ्रमाज्ञापय प्रभो

sa vai tadā tatra patiṃ praṇamya śivamaṃgaṇe kiṃ kāryaṃ karavāṇyatra śīghramājñāpaya prabho

Vidyeshvara Samhita 8.2

वत्सयो ऽयं विधिः साक्षाज्जगतामाद्यदैवतम् नूनमर्चय खड्गं स्वं तिग्मेन जवसा परम्

vatsayo 'yaṃ vidhiḥ sākṣājjagatāmādyadaivatam nūnamarcaya khaḍgaṃ svaṃ tigmena javasā param

Vidyeshvara Samhita 8.3

स वै गृहीत्वैककरेण केशं तत्पञ्चमं दृप्तमसत्यभाषणम् छित्त्वा शिरांस्यस्य निहंतुमुद्यतः प्रकंपयन्खड्गमतिस्फुटं करैः

sa vai gṛhītvaikakareṇa keśaṃ tatpañcamaṃ dṛptamasatyabhāṣaṇam chittvā śirāṃsyasya nihaṃtumudyataḥ prakaṃpayankhaḍgamatisphuṭaṃ karaiḥ

Vidyeshvara Samhita 8.4

पिता तवोत्सृष्टविभूषणांबरस्रगुत्तरीयामलकेशसंहतिः प्रवातरंभेव लतेव चंचलः पपात वै भैरवपादपंकजे

pitā tavotsṛṣṭavibhūṣaṇāṃbarasraguttarīyāmalakeśasaṃhatiḥ pravātaraṃbheva lateva caṃcalaḥ papāta vai bhairavapādapaṃkaje

Vidyeshvara Samhita 8.5

तावद्विधिं तात दिदृक्षुरच्युतः कृपालुरस्मत्पतिपादपल्लवम् निषिच्य बाष्पैरवदत्कृतांजलिर्यथा शिशुः स्वं पितरं कलाक्षरम्

tāvadvidhiṃ tāta didṛkṣuracyutaḥ kṛpālurasmatpatipādapallavam niṣicya bāṣpairavadatkṛtāṃjaliryathā śiśuḥ svaṃ pitaraṃ kalākṣaram

Vidyeshvara Samhita 8.6

अच्युत उवाच त्वया प्रयत्नेन पुरा हि दत्तं यदस्य पञ्चाननमीशचिह्नम् तस्मात्क्षमस्वाद्यमनुग्रहार्हं कुरु प्रसादं विधये ह्यमुष्मै

acyuta uvāca tvayā prayatnena purā hi dattaṃ yadasya pañcānanamīśacihnam tasmātkṣamasvādyamanugrahārhaṃ kuru prasādaṃ vidhaye hyamuṣmai

Vidyeshvara Samhita 8.7

इत्यर्थितो ऽच्युतेनेशस्तुष्टः सुरगणांगणे निवर्तयामास तदा भैरवं ब्रह्मदंडतः

ityarthito 'cyuteneśastuṣṭaḥ suragaṇāṃgaṇe nivartayāmāsa tadā bhairavaṃ brahmadaṃḍataḥ

Vidyeshvara Samhita 8.8

अथाह देवः कितवं विधिं विगतकंधरम् ब्रह्मंस्त्वमर्हणाकांक्षी शठमीशत्वमास्थितः

athāha devaḥ kitavaṃ vidhiṃ vigatakaṃdharam brahmaṃstvamarhaṇākāṃkṣī śaṭhamīśatvamāsthitaḥ

Vidyeshvara Samhita 8.9

नातस्ते सत्कृतिर्लोके भूयात्स्थानोत्सवादिकम् ब्रह्मोवच स्वामिन्प्रसीदाद्य महाविभूते मन्ये वरं वरद मे शिरसः प्रमोक्षम्

nātaste satkṛtirloke bhūyātsthānotsavādikam brahmovaca svāminprasīdādya mahāvibhūte manye varaṃ varada me śirasaḥ pramokṣam

Vidyeshvara Samhita 8.10

नमस्तुभ्यं भगवते बंधवे विश्वयोनये सहिष्णवे सर्वदोषाणां शंभवे शैलधन्वने

namastubhyaṃ bhagavate baṃdhave viśvayonaye sahiṣṇave sarvadoṣāṇāṃ śaṃbhave śailadhanvane

Vidyeshvara Samhita 8.11

ईश्वर उवाच अराजभयमेतद्वै जगत्सर्वं न शिष्यति ततस्त्वं जहि दंडार्हं वह लोकधुरं शिशो

īśvara uvāca arājabhayametadvai jagatsarvaṃ na śiṣyati tatastvaṃ jahi daṃḍārhaṃ vaha lokadhuraṃ śiśo

Vidyeshvara Samhita 8.12

वरं ददामि ते तत्र गृहाण दुर्लभं परम् वैतानिकेषु गृह्येषु यज्ञे च भवान् गुरुः

varaṃ dadāmi te tatra gṛhāṇa durlabhaṃ param vaitānikeṣu gṛhyeṣu yajñe ca bhavān guruḥ

Vidyeshvara Samhita 8.13

निष्फलस्त्वदृते यज्ञः सांगश्च सहदक्षिणः अथाह देवः कितवं केतकं कूटसाक्षिणम्

niṣphalastvadṛte yajñaḥ sāṃgaśca sahadakṣiṇaḥ athāha devaḥ kitavaṃ ketakaṃ kūṭasākṣiṇam

Vidyeshvara Samhita 8.14

रे रे केतक दुष्टस्त्वं शठ दूरमितो व्रज ममापि प्रेम ते पुष्पे मा भूत्पूजास्वितः परम्

re re ketaka duṣṭastvaṃ śaṭha dūramito vraja mamāpi prema te puṣpe mā bhūtpūjāsvitaḥ param

Vidyeshvara Samhita 8.15

इत्युक्ते तत्र देवेन केतकं देवजातयः सर्वानि वारयामासुस्तत्पार्श्वादन्यतस्तदा

ityukte tatra devena ketakaṃ devajātayaḥ sarvāni vārayāmāsustatpārśvādanyatastadā

Vidyeshvara Samhita 8.16

केतक उवाच नमस्ते नाथ मे जन्मनिष्फलं भवदाज्ञया सफलं क्रियतां तात क्षम्यतां मम किल्बिषम्

ketaka uvāca namaste nātha me janmaniṣphalaṃ bhavadājñayā saphalaṃ kriyatāṃ tāta kṣamyatāṃ mama kilbiṣam

Vidyeshvara Samhita 8.17

ज्ञानाज्ञानकृतं पापं नाशयत्येव ते स्मृतिः तादृशे त्वयि दृष्टे मे मिथ्यादोषः कुतो भवेत्

jñānājñānakṛtaṃ pāpaṃ nāśayatyeva te smṛtiḥ tādṛśe tvayi dṛṣṭe me mithyādoṣaḥ kuto bhavet

Vidyeshvara Samhita 8.18

तथा स्तुतस्तु भगवान्केतकेन सभातले न मे त्वद्धारणं योग्यं सत्यवागहमीश्वरः

tathā stutastu bhagavānketakena sabhātale na me tvaddhāraṇaṃ yogyaṃ satyavāgahamīśvaraḥ

Vidyeshvara Samhita 8.19

मदीयास्त्वां धरिष्यंइ जन्म ते सफलं ततः त्वं वै वितानव्याजेन ममोपरि भविष्यसि

madīyāstvāṃ dhariṣyaṃi janma te saphalaṃ tataḥ tvaṃ vai vitānavyājena mamopari bhaviṣyasi

Vidyeshvara Samhita 8.20

इत्यनुगृह्य भगवान्केतकं विधिमाधवौ विरराज सभामध्ये सर्वदेवैरभिष्टुतः

ityanugṛhya bhagavānketakaṃ vidhimādhavau virarāja sabhāmadhye sarvadevairabhiṣṭutaḥ

Vidyeshvara Samhita 8.21