Vishnu Purana · Amsha 5 · Adhyaya 25
पराशर उवाच —
वने विचरतस् तस्य सह गोपैर् महात्मनः । मानुषछद्मरूपस्य शेषस्य धरणीभृतः
vane vicaratas tasya saha gopair mahātmanaḥ / mānuṣachadmarūpasya śeṣasya dharaṇībhṛtaḥ
5.25.1
निष्पादितोरुकार्यस्य कार्येणोर्वीविचारिणः । उपभोगार्थम् अत्यर्थं वरुणः प्राह वारुणीम्
niṣpāditorukāryasya kāryeṇorvīvicāriṇaḥ / upabhogārtham atyarthaṃ varuṇaḥ prāha vāruṇīm
5.25.2
अभीष्टा सर्वदा यस्य मदिरे त्वं महौजसः । अनन्तस्योपभोगाय तस्य गच्छ मुदे शुभे
abhīṣṭā sarvadā yasya madire tvaṃ mahaujasaḥ / anantasyopabhogāya tasya gaccha mude śubhe
5.25.3
इत्य् उक्ता वारुणी तेन संनिधानम् अथाकरोत् । वृन्दावनवनोत्पन्नकदम्बतरुकोटरे
ity uktā vāruṇī tena saṃnidhānam athākarot / vṛndāvanavanotpannakadambatarukoṭare
5.25.4
विचरन् बलदेवो ऽपि मदिरागन्धम् उत्तमम् । आघ्राय मदिरातर्षम् अवापाथ पुरातनम्
vicaran baladevo 'pi madirāgandham uttamam / āghrāya madirātarṣam avāpātha purātanam
5.25.5
ततः कदम्बात् सहसा मद्यधारां स लाङ्गली । पतन्तीं वीक्ष्य मैत्रेय प्रययौ परमां मुदम्
tataḥ kadambāt sahasā madyadhārāṃ sa lāṅgalī / patantīṃ vīkṣya maitreya prayayau paramāṃ mudam
5.25.6
पपौ च गोपगोपीभिः समवेतो मुदान्वितः । प्रगीयमानो ललितं गीतवाद्यविशारदैः
papau ca gopagopībhiḥ samaveto mudānvitaḥ / pragīyamāno lalitaṃ gītavādyaviśāradaiḥ
5.25.7
स मत्तो ऽत्यन्तघर्माम्भःकणिकामौक्तिकोज्ज्वलः । आगच्छ यमुने स्नातुम् इच्छामीत्य् आह विह्वलः
sa matto 'tyantagharmāmbhaḥkaṇikāmauktikojjvalaḥ / āgaccha yamune snātum icchāmīty āha vihvalaḥ
5.25.8
तस्य वाचं नदी सा तु मत्तोक्ताम् अवमन्य वै । नाजगाम ततः क्रुद्धो हलं जग्राह लाङ्गली
tasya vācaṃ nadī sā tu mattoktām avamanya vai / nājagāma tataḥ kruddho halaṃ jagrāha lāṅgalī
5.25.9
गृहीत्वा तां तटे तेन चकर्ष मदविह्वलः । पापे नायासि नायासि गम्यताम् इच्छयान्यतः
gṛhītvā tāṃ taṭe tena cakarṣa madavihvalaḥ / pāpe nāyāsi nāyāsi gamyatām icchayānyataḥ
5.25.10
साकृष्टा सहसा तेन मार्गं संत्यज्य निम्नगा । यत्रास्ते बलभद्रो ऽसौ प्लावयाम् आस तद् वनम्
sākṛṣṭā sahasā tena mārgaṃ saṃtyajya nimnagā / yatrāste balabhadro 'sau plāvayām āsa tad vanam
5.25.11
शरीरिणी तथोपेत्य त्रासविह्वललोचना । प्रसीदेत्य् अब्रवीद् रामं मुञ्च मां मुसलायुध
śarīriṇī tathopetya trāsavihvalalocanā / prasīdety abravīd rāmaṃ muñca māṃ musalāyudha
5.25.12
सो ऽब्रवीद् अवजानासि मम शौर्यबले नदि । सो ऽहं त्वां हलपातेन विनेष्यामि सहस्रधा
so 'bravīd avajānāsi mama śauryabale nadi / so 'haṃ tvāṃ halapātena vineṣyāmi sahasradhā
5.25.13
इत्य् उक्तयातिसंत्रासात् तया नद्या प्रसादितः । भूभागे प्लाविते तस्मिन् मुमोच यमुनां बलः
ity uktayātisaṃtrāsāt tayā nadyā prasāditaḥ / bhūbhāge plāvite tasmin mumoca yamunāṃ balaḥ
5.25.14
ततः स्नातस्य वै कान्तिर् आजगाम महात्मनः । अवतंसोत्पलं चारु गृहीत्वैकं च कुण्डलम्
tataḥ snātasya vai kāntir ājagāma mahātmanaḥ / avataṃsotpalaṃ cāru gṛhītvaikaṃ ca kuṇḍalam
5.25.15
वरुणप्रहितां चास्मै मालाम् अम्लानपङ्कजाम् । समुद्राभे तथा वस्त्रे नीले लक्ष्मीर् अयच्छत
varuṇaprahitāṃ cāsmai mālām amlānapaṅkajām / samudrābhe tathā vastre nīle lakṣmīr ayacchata
5.25.16
कृतावतंसः स तदा चारुकुण्डलभूषितः । नीलाम्बरधरः स्रग्वी शुशुभे कान्तिसंयुतः
kṛtāvataṃsaḥ sa tadā cārukuṇḍalabhūṣitaḥ / nīlāmbaradharaḥ sragvī śuśubhe kāntisaṃyutaḥ
5.25.17
इत्थं विभूषितो रेमे तत्र रामस् तदा व्रजे । मासद्वयेन यातश् च पुनः स द्वारकां पुरीम्
itthaṃ vibhūṣito reme tatra rāmas tadā vraje / māsadvayena yātaś ca punaḥ sa dvārakāṃ purīm
5.25.18
रेवतीं नाम तनयां रैवतस्य महीपतेः । उपयेमे बलस् तस्यां जज्ञाते निशठोल्मुकौ
revatīṃ nāma tanayāṃ raivatasya mahīpateḥ / upayeme balas tasyāṃ jajñāte niśaṭholmukau
5.25.19