आचारखण्ड — Adhyaya 127

श्रीगरुडमहापुराणम्- १२७ ब्रह्मोवाच । माघमासे शुक्लपक्षे सूर्यर्क्षेण युता पुरा । एकादशी तथा चैका भीमेन समुपोषिता

śrīgaruḍamahāpurāṇam- 127 brahmovāca / māghamāse śuklapakṣe sūryarkṣeṇa yutā purā / ekādaśī tathā caikā bhīmena samupoṣitā

1.127.1

आश्चर्य तु व्रतं कृत्वा पितॄणामनृणो ऽभवत् । भीमद्वादशी विख्याता प्राणिनां पुण्यवर्धिनी

āścarya tu vrataṃ kṛtvā pitṝṇāmanṛṇo 'bhavat / bhīmadvādaśī vikhyātā prāṇināṃ puṇyavardhinī

1.127.2

नक्षत्रेण विनाप्येषा ब्रह्महत्यादि नाशयेत् । विनिहन्ति महापापं कुनृपो विषयं यथा

nakṣatreṇa vināpyeṣā brahmahatyādi nāśayet / vinihanti mahāpāpaṃ kunṛpo viṣayaṃ yathā

1.127.3

कुपुत्त्रस्तु कुलं यद्वत्कुभार्या च पतिं यथा । अधर्मं च यथा धर्मः कुमन्त्री च यथा नृपम्

kuputtrastu kulaṃ yadvatkubhāryā ca patiṃ yathā / adharmaṃ ca yathā dharmaḥ kumantrī ca yathā nṛpam

1.127.4

अज्ञानेन यथा ज्ञानं शौचमाशौचकं यथा । अश्रद्धया यथा श्रद्धा सत्यञ्चैवानृतैर्यथा

ajñānena yathā jñānaṃ śaucamāśaucakaṃ yathā / aśraddhayā yathā śraddhā satyañcaivānṛtairyathā

1.127.5

हिमं यथोष्णमाहन्यादनर्थं चार्थसंचयः । यथा प्रकर्तिनाद्दानं तपो वै विस्मयाद्यथा

himaṃ yathoṣṇamāhanyādanarthaṃ cārthasaṃcayaḥ / yathā prakartināddānaṃ tapo vai vismayādyathā

1.127.6

अशिक्षया यथा पुत्रो गावो दूरगतैर्यथा । क्रोधेन च यथा शान्तिर्यथा वित्तमवद्धनात्

aśikṣayā yathā putro gāvo dūragatairyathā / krodhena ca yathā śāntiryathā vittamavaddhanāt

1.127.7

ज्ञानेनैयथा विद्या निष्कामेन यथा फलम् । तथैव पापनाशाय प्रोक्तेयं द्वादशी शुभा

jñānenaiyathā vidyā niṣkāmena yathā phalam / tathaiva pāpanāśāya prokteyaṃ dvādaśī śubhā

1.127.8

ब्रह्महत्या सुरा पान स्तेयं गुर्वङ्गनागमः । युगपत्तुप्रजातानिहन्ति त्रिपुष्करम्

brahmahatyā surā pāna steyaṃ gurvaṅganāgamaḥ / yugapattuprajātānihanti tripuṣkaram

1.127.9

न चापि नैमिषं क्षेत्रं कुरुक्षेत्रं प्रभासकम् । कालिन्दी यमुना गङ्गा न चैव न सरस्वती

na cāpi naimiṣaṃ kṣetraṃ kurukṣetraṃ prabhāsakam / kālindī yamunā gaṅgā na caiva na sarasvatī

1.127.10

चैव सर्वतीर्थानि एकादश्याः समानि हि । न दानं न जपो होमो न चान्यत्सुकृतं क्रचित्

caiva sarvatīrthāni ekādaśyāḥ samāni hi / na dānaṃ na japo homo na cānyatsukṛtaṃ kracit

1.127.11

एकतः पृथिवीदानमेकतो हरिवासरः । ततो ऽप्येका महापुण्या इयमेकादशी वरा

ekataḥ pṛthivīdānamekato harivāsaraḥ / tato 'pyekā mahāpuṇyā iyamekādaśī varā

1.127.12

अस्मिन्वराहपुरुषं कृत्वा देवं तु हाटकम् । घटोपरि नवे पात्रे कृत्वा वै ताम्रभाजने

asminvarāhapuruṣaṃ kṛtvā devaṃ tu hāṭakam / ghaṭopari nave pātre kṛtvā vai tāmrabhājane

1.127.13

सर्वबीजभृते विप्राः सितवस्त्रावगण्ठिते । सहिरण्यप्रदीपाद्यैः कृत्वा पूजां प्रयत्ननः

sarvabījabhṛte viprāḥ sitavastrāvagaṇṭhite / sahiraṇyapradīpādyaiḥ kṛtvā pūjāṃ prayatnanaḥ

1.127.14

वराहाय नमः पादौ क्रोडाकृतये नमः कटिम् । नाभिं गंभीरघोषया उरः श्रीवत्सधारिणे

varāhāya namaḥ pādau kroḍākṛtaye namaḥ kaṭim / nābhiṃ gaṃbhīraghoṣayā uraḥ śrīvatsadhāriṇe

1.127.15

बाहुं सहस्रशिरसे ग्रीवां सर्वेश्वराय च । मुखं सर्वात्मने पूज्यं ललाटं प्रभवाय च

bāhuṃ sahasraśirase grīvāṃ sarveśvarāya ca / mukhaṃ sarvātmane pūjyaṃ lalāṭaṃ prabhavāya ca

1.127.16

केशाः शतमयूखाय पूज्या देवस्य चक्रिणः । विधिना पूजयित्वा तु कृत्वा जागरणं निशि

keśāḥ śatamayūkhāya pūjyā devasya cakriṇaḥ / vidhinā pūjayitvā tu kṛtvā jāgaraṇaṃ niśi

1.127.17

श्रुत्वा पुराणं देवस्य माहात्म्यप्रतिपादकम् । प्रातर्विप्राय दत्त्वा च याचकाय शुभाय तत्

śrutvā purāṇaṃ devasya māhātmyapratipādakam / prātarviprāya dattvā ca yācakāya śubhāya tat

1.127.18

कनकक्रोडसहितं सन्निवेद्य परिच्छदम् । पश्चात्तु पारणं कुर्यान्नातितृप्तः सकृद्व्रतः

kanakakroḍasahitaṃ sannivedya paricchadam / paścāttu pāraṇaṃ kuryānnātitṛptaḥ sakṛdvrataḥ

1.127.19

एवं कृत्वा नरो विद्यान्न भूय स्तनपो भवेत् । उपोष्यैकादशीं पुण्यां मुच्यते वै ऋणत्रयात् । मनो ऽभिलषितावाप्तिः कृत्वा सर्वव्रतादिकम्

evaṃ kṛtvā naro vidyānna bhūya stanapo bhavet / upoṣyaikādaśīṃ puṇyāṃ mucyate vai ṛṇatrayāt / mano 'bhilaṣitāvāptiḥ kṛtvā sarvavratādikam

1.127.20