प्रेतखण्ड — Adhyaya 41

इति श्रीगारुडे महापुराणे उत्तरखण्डे द्वितीयांशे धर्मकाण्डे प्रेतकल्पे श्रीकृष्णगरुडसंवादे ऽपमृत्यौ सुखदुः खलाभालाभनिरूपणं नाम चत्वारिंशत्तमो ऽध्यायः श्रीगरुडमहापुराणम्- ४१ श्रीविष्णुरुवाच । वृषोत्सर्गं प्रकुर्वीत विधिपूर्वं खगेश्वर । कार्तिकादिषु मासेषु पौर्णमास्यां शुभे दिने

iti śrīgāruḍe mahāpurāṇe uttarakhaṇḍe dvitīyāṃśe dharmakāṇḍe pretakalpe śrīkṛṣṇagaruḍasaṃvāde 'pamṛtyau sukhaduḥ khalābhālābhanirūpaṇaṃ nāma catvāriṃśattamo 'dhyāyaḥ śrīgaruḍamahāpurāṇam- 41 śrīviṣṇuruvāca / vṛṣotsargaṃ prakurvīta vidhipūrvaṃ khageśvara / kārtikādiṣu māseṣu paurṇamāsyāṃ śubhe dine

2.41.1

विवाहोत्सर्जनं श्राद्धं नान्दीमुखमुपक्रमेत् । कुर्याद्भुवश्च संस्कारानग्निस्थापनमेव च

vivāhotsarjanaṃ śrāddhaṃ nāndīmukhamupakramet / kuryādbhuvaśca saṃskārānagnisthāpanameva ca

2.41.2

वाप्यां कूपे गवां गोष्ठे स्थाप्याग्निं विधिवत्ततः । विवाहविधिना सर्वं कुर्याद्ब्राह्मणवाचनम्

vāpyāṃ kūpe gavāṃ goṣṭhe sthāpyāgniṃ vidhivattataḥ / vivāhavidhinā sarvaṃ kuryādbrāhmaṇavācanam

2.41.3

पात्रासादनं श्रपणमुपयमनकुशादिकम् । पुर्युक्षणान्ते होमं च कर्या द्वै ब्राह्मणेन तु

pātrāsādanaṃ śrapaṇamupayamanakuśādikam / puryukṣaṇānte homaṃ ca karyā dvai brāhmaṇena tu

2.41.4

आघारावाज्यभागौ च चक्षुषी च प्रदा पयेत् । प्रथमे ऽहरिति मन्त्रेण होतव्याश्च षडाहुतीः (तयः)

āghārāvājyabhāgau ca cakṣuṣī ca pradā payet / prathame 'hariti mantreṇa hotavyāśca ṣaḍāhutīḥ (tayaḥ)

2.41.5

आघारावाज्यभागौ तु पायसेनाङ्गदेवताः । अग्नये रुद्राय शर्वाय पशुपतये उग्राय शिवाय । भवाय महादेवायेशानाय यमाय च

āghārāvājyabhāgau tu pāyasenāṅgadevatāḥ / agnaye rudrāya śarvāya paśupataye ugrāya śivāya / bhavāya mahādevāyeśānāya yamāya ca

2.41.6

पिष्टकेन सकृद्धोमं पूषागा इति मन्त्रतः । उभयोः स्विष्टिकूद्धोमश्चरुणा पायसेन च

piṣṭakena sakṛddhomaṃ pūṣāgā iti mantrataḥ / ubhayoḥ sviṣṭikūddhomaścaruṇā pāyasena ca

2.41.7

प्रथमं व्याहृतिहोमः प्रायश्चित्तं प्रजापतिः । संस्त्रवप्राशनं कुर्यात्प्रणीतापरिमोक्षणम्

prathamaṃ vyāhṛtihomaḥ prāyaścittaṃ prajāpatiḥ / saṃstravaprāśanaṃ kuryātpraṇītāparimokṣaṇam

2.41.8

पवित्रप्रतिपत्तिश्च ब्राह्मणे दक्षैणा ततः । षडङ्गरुद्रजाप्येन प्रोतो मोक्षमवाप्नुयात्

pavitrapratipattiśca brāhmaṇe dakṣaiṇā tataḥ / ṣaḍaṅgarudrajāpyena proto mokṣamavāpnuyāt

2.41.9

एकवर्णं वृषञ्चैव सकृद्वत्सतरीं खग । स्नापयित्वा ततः कुर्यात्सर्वालङ्कारभूषितम्

ekavarṇaṃ vṛṣañcaiva sakṛdvatsatarīṃ khaga / snāpayitvā tataḥ kuryātsarvālaṅkārabhūṣitam

2.41.10

प्रतिष्ठाप्य च तद्युग्मं प्रेतो मोक्षमवाप्नुयात् । पुच्छेच तर्पणं कार्यमुच्छ्रिते मन्त्रपूर्वकम् । ब्राह्मणान् भोजयेत्पश्चाद्दक्षिणाभिश्च तोषयेत्

pratiṣṭhāpya ca tadyugmaṃ preto mokṣamavāpnuyāt / puccheca tarpaṇaṃ kāryamucchrite mantrapūrvakam / brāhmaṇān bhojayetpaścāddakṣiṇābhiśca toṣayet

2.41.11

ततः श्राद्धं समुद्दिष्टमेकोद्दिष्टं यथाविधि । जलमन्नं तथा देयं प्रेतोद्धरणहेतवे

tataḥ śrāddhaṃ samuddiṣṭamekoddiṣṭaṃ yathāvidhi / jalamannaṃ tathā deyaṃ pretoddharaṇahetave

2.41.12

द्वादशाहे ततः कुर्यान्मासेमासे पृथक्पथक् । एवं विधिः समायुक्तः प्रेतमोक्षे करोति हि

dvādaśāhe tataḥ kuryānmāsemāse pṛthakpathak / evaṃ vidhiḥ samāyuktaḥ pretamokṣe karoti hi

2.41.13