Vishnu Purana · Amsha 1 · Adhyaya 10
मैत्रेय उवाच —
कथितं मे त्वया सर्वं यत् पृष्टो ऽसि महामुने । भृगुसर्गात् प्रभृत्य् एष सर्गो मे कथ्यतां पुनः
kathitaṃ me tvayā sarvaṃ yat pṛṣṭo 'si mahāmune / bhṛgusargāt prabhṛty eṣa sargo me kathyatāṃ punaḥ
1.10.1
पराशर उवाच —
भृगोः ख्यात्यां समुत्पन्ना लक्ष्मीर् विष्णुपरिग्रहः । तथा धातृविधातारौ ख्यात्यां जातौ सुतौ भृगोः
bhṛgoḥ khyātyāṃ samutpannā lakṣmīr viṣṇuparigrahaḥ / tathā dhātṛvidhātārau khyātyāṃ jātau sutau bhṛgoḥ
1.10.2
आयतिर् नियतिश् चैव मेरोः कन्ये महात्मनः । धातृविधात्रोस् ते भार्ये तयोर् जातौ सुताव् उभौ
āyatir niyatiś caiva meroḥ kanye mahātmanaḥ / dhātṛvidhātros te bhārye tayor jātau sutāv ubhau
1.10.3
प्राणश् चैव मृकण्डुश् च मार्कण्डेयो मृकण्डुतः । ततो वेदशिरा जज्ञे प्राणस्यापि सुतं शृणु
prāṇaś caiva mṛkaṇḍuś ca mārkaṇḍeyo mṛkaṇḍutaḥ / tato vedaśirā jajñe prāṇasyāpi sutaṃ śṛṇu
1.10.4
प्राणस्य द्युतिमान् पुत्रो राजवांश् च ततो ऽभवत् । ततो वंशो महाभाग विस्तारं भार्गवो गतः
prāṇasya dyutimān putro rājavāṃś ca tato 'bhavat / tato vaṃśo mahābhāga vistāraṃ bhārgavo gataḥ
1.10.5
पत्नी मरीचेः संभूतिः पौर्णमासम् असूयत । विरजाः पर्वतश् चैव तस्य पुत्रौ महात्मनः
patnī marīceḥ saṃbhūtiḥ paurṇamāsam asūyata / virajāḥ parvataś caiva tasya putrau mahātmanaḥ
1.10.6
वंशसंकीर्तने पुत्रान् वदिष्ये ऽहं ततो द्विज । स्मृतिश् चाङ्गिरसः पत्नी प्रसूता कन्यकास् तथा । सिनीवाली कुहूश् चैव राका चानुमती तथा
vaṃśasaṃkīrtane putrān vadiṣye 'haṃ tato dvija / smṛtiś cāṅgirasaḥ patnī prasūtā kanyakās tathā / sinīvālī kuhūś caiva rākā cānumatī tathā
1.10.7
अनसूया तथैवात्रेर् जज्ञे पुत्रान् अकल्मषान् । सोमं दुर्वाससं चैव दत्तात्रेयं च योगिनम्
anasūyā tathaivātrer jajñe putrān akalmaṣān / somaṃ durvāsasaṃ caiva dattātreyaṃ ca yoginam
1.10.8
प्रीत्यां पुलस्त्यभार्यायां दत्तोलिस् तत्सुतो ऽभवत् । पूर्वजन्मनि सो ऽगस्त्यः स्मृतः स्वायंभुवे ऽन्तरे
prītyāṃ pulastyabhāryāyāṃ dattolis tatsuto 'bhavat / pūrvajanmani so 'gastyaḥ smṛtaḥ svāyaṃbhuve 'ntare
1.10.9
कर्दमश् चार्वरीवांश् च सहिष्णुश् च सुतत्रयम् । क्षमा तु सुषुवे भार्या पुलहस्य प्रजापतेः
kardamaś cārvarīvāṃś ca sahiṣṇuś ca sutatrayam / kṣamā tu suṣuve bhāryā pulahasya prajāpateḥ
1.10.10
क्रतोश् च सन्नतिर् भार्या वालखिल्यान् असूयत । षष्टिस् तानि सहस्राणि ऋषीणाम् ऊर्ध्वरेतसाम् । अङ्गुष्ठपर्वमात्राणां ज्वलद्भास्करतेजसाम्
kratoś ca sannatir bhāryā vālakhilyān asūyata / ṣaṣṭis tāni sahasrāṇi ṛṣīṇām ūrdhvaretasām / aṅguṣṭhaparvamātrāṇāṃ jvaladbhāskaratejasām
1.10.11
ऊर्जायां च वसिष्ठस्य सप्ताजायन्त वै सुताः
ūrjāyāṃ ca vasiṣṭhasya saptājāyanta vai sutāḥ
1.10.12
रजो गोत्रोर्ध्वबाहुश् च सवनश् चानघस् तथा । सुतपाः शुक्र इत्य् एते सर्वे सप्तर्षयो ऽमलाः
rajo gotrordhvabāhuś ca savanaś cānaghas tathā / sutapāḥ śukra ity ete sarve saptarṣayo 'malāḥ
1.10.13
यो ऽसाव् अग्निर् अभिमानी ब्रह्मणस् तनयो ऽग्रजः । तस्मात् स्वाहा सुतांल् लेभे त्रीन् उदारौजसो द्विज
yo 'sāv agnir abhimānī brahmaṇas tanayo 'grajaḥ / tasmāt svāhā sutāṃl lebhe trīn udāraujaso dvija
1.10.14
पावकं पवमानं च शुचिं चापि जलाशिनम्
pāvakaṃ pavamānaṃ ca śuciṃ cāpi jalāśinam
1.10.15
तेषां तु संतताव् अन्ये चत्वारिंशच् च पञ्च च । कथ्यन्ते वह्नयश् चैते पिता पुत्रत्रयं च यत्
teṣāṃ tu saṃtatāv anye catvāriṃśac ca pañca ca / kathyante vahnayaś caite pitā putratrayaṃ ca yat
1.10.16
एवम् एकोनपञ्चाशद् वह्नयः परिकीर्तिताः
evam ekonapañcāśad vahnayaḥ parikīrtitāḥ
1.10.17
पितरो ब्रह्मणा सृष्टा व्याख्याता ये मया तव । अग्निष्वात्ता बर्हिषदो ऽनग्नयः साग्नयश् च ये
pitaro brahmaṇā sṛṣṭā vyākhyātā ye mayā tava / agniṣvāttā barhiṣado 'nagnayaḥ sāgnayaś ca ye
1.10.18
तेभ्यः स्वधा सुते जज्ञे मेनां वै धारिणीं तथा । ते उभे ब्रह्मवादिन्यौ योगिन्यौ चाप्य् उभे द्विज
tebhyaḥ svadhā sute jajñe menāṃ vai dhāriṇīṃ tathā / te ubhe brahmavādinyau yoginyau cāpy ubhe dvija
1.10.19
उत्तमज्ञानसंपन्ने सर्वैः समुदितैर् गुणैः
uttamajñānasaṃpanne sarvaiḥ samuditair guṇaiḥ
1.10.20
इत्य् एषा दक्षकन्यानां कथितापत्यसंततिः । श्रद्धावान् संस्मरन्न् एताम् अनपत्यो न जायते
ity eṣā dakṣakanyānāṃ kathitāpatyasaṃtatiḥ / śraddhāvān saṃsmarann etām anapatyo na jāyate
1.10.21