Vishnu Purana · Amsha 1 · Adhyaya 9
पराशर उवाच —
इदं च शृणु मैत्रेय यत् पृष्टो ऽहम् इह त्वया । श्रीसंबद्धं मयाप्य् एतच् श्रुतम् आसीन् मरीचितः
idaṃ ca śṛṇu maitreya yat pṛṣṭo 'ham iha tvayā / śrīsaṃbaddhaṃ mayāpy etac śrutam āsīn marīcitaḥ
1.9.1
दुर्वासाः शंकरस्यांशश् चचार पृथिवीम् इमाम् । स ददर्श स्रजं दिव्याम् ऋषिर् विद्याधरीकरे
durvāsāḥ śaṃkarasyāṃśaś cacāra pṛthivīm imām / sa dadarśa srajaṃ divyām ṛṣir vidyādharīkare
1.9.2
संतानकानाम् अखिलं यस्या गन्धेन वासितम् । अतिसेव्यम् अभूद् ब्रह्मन् तद् वनं वनचारिणाम्
saṃtānakānām akhilaṃ yasyā gandhena vāsitam / atisevyam abhūd brahman tad vanaṃ vanacāriṇām
1.9.3
उन्मत्तव्रतधृग् विप्रः स दृष्ट्वा शोभनां स्रजम् । तां ययाचे वरारोहां विद्याधरवधूं ततः
unmattavratadhṛg vipraḥ sa dṛṣṭvā śobhanāṃ srajam / tāṃ yayāce varārohāṃ vidyādharavadhūṃ tataḥ
1.9.4
याचिता तेन तन्वङ्गी मालां विद्याधराङ्गना । ददौ तस्मै विशालाक्षी सादरं प्रणिपत्य तम्
yācitā tena tanvaṅgī mālāṃ vidyādharāṅganā / dadau tasmai viśālākṣī sādaraṃ praṇipatya tam
1.9.5
ताम् आदायात्मनो मूर्ध्नि स्रजम् उन्मत्तरूपधृक् । कृत्वा स विप्रो मैत्रेय परिबभ्राम मेदिनीम्
tām ādāyātmano mūrdhni srajam unmattarūpadhṛk / kṛtvā sa vipro maitreya paribabhrāma medinīm
1.9.6
स ददर्श समायान्तम् उन्मत्तैरावतस्थितम् । त्रैलोक्याधिपतिं देवं सह देवैः शचीपतिम्
sa dadarśa samāyāntam unmattairāvatasthitam / trailokyādhipatiṃ devaṃ saha devaiḥ śacīpatim
1.9.7
ताम् आत्मनः स शिरसः स्रजम् उन्मत्तषट्पदाम् । आदायामरराजाय चिक्षेपोन्मत्तवन् मुनिः
tām ātmanaḥ sa śirasaḥ srajam unmattaṣaṭpadām / ādāyāmararājāya cikṣeponmattavan muniḥ
1.9.8
गृहीत्वामरराजेन स्रग् ऐरावतमूर्धनि । न्यस्ता रराज कैलासशिखरे जाह्नवी यथा
gṛhītvāmararājena srag airāvatamūrdhani / nyastā rarāja kailāsaśikhare jāhnavī yathā
1.9.9
मदान्धकारिताक्षो ऽसौ गन्धाकृष्टेन वारणः । करेणाघ्राय चिक्षेप तां स्रजं धरणीतले
madāndhakāritākṣo 'sau gandhākṛṣṭena vāraṇaḥ / kareṇāghrāya cikṣepa tāṃ srajaṃ dharaṇītale
1.9.10
ततश् चुक्रोध भगवान् दुर्वासा मुनिसत्तमः । मैत्रेय देवराजानं क्रुद्धश् चैतद् उवाच ह
tataś cukrodha bhagavān durvāsā munisattamaḥ / maitreya devarājānaṃ kruddhaś caitad uvāca ha
1.9.11
दुर्वासा उवाच —
ऐश्वर्यमददुष्टात्मन्न् अतिस्तब्धो ऽसि वासव । श्रियो धाम स्रजं यस् त्वं मद्दत्तां नाभिनन्दसि
aiśvaryamadaduṣṭātmann atistabdho 'si vāsava / śriyo dhāma srajaṃ yas tvaṃ maddattāṃ nābhinandasi
1.9.12
प्रसाद इति नोक्तं ते प्रणिपातपुरःसरम् । हर्षोत्फुल्लकपोलेन न चापि शिरसा धृता
prasāda iti noktaṃ te praṇipātapuraḥsaram / harṣotphullakapolena na cāpi śirasā dhṛtā
1.9.13
मया दत्ताम् इमां मालां यस्मान् न बहु मन्यसे । त्रैलोक्यश्रीर् अतो मूढ विनाशम् उपयास्यति
mayā dattām imāṃ mālāṃ yasmān na bahu manyase / trailokyaśrīr ato mūḍha vināśam upayāsyati
1.9.14
मां मन्यते ऽन्यैः सदृशं नूनं शक्र भवान् द्विजैः । अतो ऽवमानम् अस्मासु मानिना भवता कृतम्
māṃ manyate 'nyaiḥ sadṛśaṃ nūnaṃ śakra bhavān dvijaiḥ / ato 'vamānam asmāsu māninā bhavatā kṛtam
1.9.15
मद्दत्ता भवता यस्मात् क्षिप्ता माला महीतले । तस्मात् प्रणष्टलक्ष्मीकं त्रैलोक्यं ते भविष्यति
maddattā bhavatā yasmāt kṣiptā mālā mahītale / tasmāt praṇaṣṭalakṣmīkaṃ trailokyaṃ te bhaviṣyati
1.9.16
यस्य संजातकोपस्य भयम् एति चराचरम् । तं त्वं माम् अतिगर्वेण देवराजावमन्यसे
yasya saṃjātakopasya bhayam eti carācaram / taṃ tvaṃ mām atigarveṇa devarājāvamanyase
1.9.17
पराशर उवाच —
महेन्द्रो वारणस्कन्धाद् अवतीर्य त्वरान्वितः । प्रसादयाम् आस मुनिं दुर्वाससम् अकल्मषम्
mahendro vāraṇaskandhād avatīrya tvarānvitaḥ / prasādayām āsa muniṃ durvāsasam akalmaṣam
1.9.18
प्रसाद्यमानः स तदा प्रणिपातपुरःसरम् । प्रत्युवाच सहस्राक्षं दुर्वासा मुनिसत्तमः
prasādyamānaḥ sa tadā praṇipātapuraḥsaram / pratyuvāca sahasrākṣaṃ durvāsā munisattamaḥ
1.9.19
दुर्वासा उवाच —
नाहं कृपालुहृदयो न च मां भजते क्षमा । अन्ये ते मुनयः शक्र दुर्वाससम् अवेहि माम्
nāhaṃ kṛpāluhṛdayo na ca māṃ bhajate kṣamā / anye te munayaḥ śakra durvāsasam avehi mām
1.9.20
गौतमादिभिर् अन्यैस् त्वं गर्वम् आपादितो मुधा । अक्षान्तिसारसर्वस्वं दुर्वाससम् अवेहि माम्
gautamādibhir anyais tvaṃ garvam āpādito mudhā / akṣāntisārasarvasvaṃ durvāsasam avehi mām
1.9.21
वसिष्ठाद्यैर् दयासारैः स्तोत्रं कुर्वद्भिर् उच्चकैः । गर्वं गतो ऽसि येनैवं माम् अप्य् अद्यावमन्यसे
vasiṣṭhādyair dayāsāraiḥ stotraṃ kurvadbhir uccakaiḥ / garvaṃ gato 'si yenaivaṃ mām apy adyāvamanyase
1.9.22
ज्वलज्जटाकलापस्य भृकुटीकुटिलं मुखम् । निरीक्ष्य कस् त्रिभुवने मम यो न गतो भयम्
jvalajjaṭākalāpasya bhṛkuṭīkuṭilaṃ mukham / nirīkṣya kas tribhuvane mama yo na gato bhayam
1.9.23
नाहं क्षमिष्ये बहुना किम् उक्तेन शतक्रतो । विडम्बनाम् इमां भूयः करोष्य् अनुनयात्मिकाम्
nāhaṃ kṣamiṣye bahunā kim uktena śatakrato / viḍambanām imāṃ bhūyaḥ karoṣy anunayātmikām
1.9.24
पराशर उवाच —
इत्य् उक्त्वा प्रययौ विप्रो देवराजो ऽपि तं पुनः । आरुह्यैरावतं ब्रह्मन् प्रययाव् अमरावतीम्
ity uktvā prayayau vipro devarājo 'pi taṃ punaḥ / āruhyairāvataṃ brahman prayayāv amarāvatīm
1.9.25
ततःप्रभृति निःश्रीकं सशक्रं भुवनत्रयम् । मैत्रेयासीद् अपध्वस्तं संक्षीणौषधिवीरुधम्
tataḥprabhṛti niḥśrīkaṃ saśakraṃ bhuvanatrayam / maitreyāsīd apadhvastaṃ saṃkṣīṇauṣadhivīrudham
1.9.26
न यज्ञाः संप्रवर्तन्ते न तपस्यन्ति तापसाः । न च दानादिधर्मेषु मनश् चक्रे तदा जनः
na yajñāḥ saṃpravartante na tapasyanti tāpasāḥ / na ca dānādidharmeṣu manaś cakre tadā janaḥ
1.9.27
निःसत्त्वाः सकला लोका लोभाद्युपहतेन्द्रियाः । स्वल्पे ऽपि हि बभूवुस् ते साभिलाषा द्विजोत्तम
niḥsattvāḥ sakalā lokā lobhādyupahatendriyāḥ / svalpe 'pi hi babhūvus te sābhilāṣā dvijottama
1.9.28
यतः सत्त्वं ततो लक्ष्मीः सत्त्वं भूत्यनुसारि च । निःश्रीकाणां कुतः सत्त्वं विना तेन गुणाः कुतः
yataḥ sattvaṃ tato lakṣmīḥ sattvaṃ bhūtyanusāri ca / niḥśrīkāṇāṃ kutaḥ sattvaṃ vinā tena guṇāḥ kutaḥ
1.9.29
बलशौर्याद्यभावश् च पुरुषाणां गुणैर् विना । लङ्घनीयः समस्तस्य बलशौर्यविवर्जितः । भवत्य् अपध्वस्तमतिर् लङ्घितः प्रथितः पुमान्
balaśauryādyabhāvaś ca puruṣāṇāṃ guṇair vinā / laṅghanīyaḥ samastasya balaśauryavivarjitaḥ / bhavaty apadhvastamatir laṅghitaḥ prathitaḥ pumān
1.9.30
एवम् अत्यन्तनिःश्रीके त्रैलोक्ये सत्त्ववर्जिते । देवान् प्रति बलोद्योगं चक्रुर् दैतेयदानवाः
evam atyantaniḥśrīke trailokye sattvavarjite / devān prati balodyogaṃ cakrur daiteyadānavāḥ
1.9.31
लोभाभिभूता निःश्रीका दैत्याः सत्त्वविवर्जिताः । श्रिया विहीनैर् निःसत्त्वैर् देवैश् चक्रुस् ततो रणम्
lobhābhibhūtā niḥśrīkā daityāḥ sattvavivarjitāḥ / śriyā vihīnair niḥsattvair devaiś cakrus tato raṇam
1.9.32
विजितास् त्रिदशा दैत्यैर् इन्द्राद्याः शरणं ययुः । पितामहं महाभागं हुताशनपुरोगमाः
vijitās tridaśā daityair indrādyāḥ śaraṇaṃ yayuḥ / pitāmahaṃ mahābhāgaṃ hutāśanapurogamāḥ
1.9.33
यथावत् कथितो देवैर् ब्रह्मा प्राह ततः सुरान् । परावरेशं शरणं व्रजध्वम् असुरार्दनम्
yathāvat kathito devair brahmā prāha tataḥ surān / parāvareśaṃ śaraṇaṃ vrajadhvam asurārdanam
1.9.34
उत्पत्तिस्थितिनाशानाम् अहेतुं हेतुम् ईश्वरम् । प्रजापतिपतिं विष्णुम् अनन्तम् अपराजितम्
utpattisthitināśānām ahetuṃ hetum īśvaram / prajāpatipatiṃ viṣṇum anantam aparājitam
1.9.35
प्रधानपुंसोर् अजयोः कारणं कार्यभूतयोः । प्रणतार्तिहरं विष्णुं स वः श्रेयो विधास्यति
pradhānapuṃsor ajayoḥ kāraṇaṃ kāryabhūtayoḥ / praṇatārtiharaṃ viṣṇuṃ sa vaḥ śreyo vidhāsyati
1.9.36
एवम् उक्त्वा सुरान् सर्वान् ब्रह्मा लोकपितामहः । क्षीरोदस्योत्तरं तीरं तैर् एव सहितो ययौ
evam uktvā surān sarvān brahmā lokapitāmahaḥ / kṣīrodasyottaraṃ tīraṃ tair eva sahito yayau
1.9.37
स गत्वा त्रिदशैः सर्वैः समवेतः पितामहः । तुष्टाव वाग्भिर् इष्टाभिः परावरपतिं हरिम्
sa gatvā tridaśaiḥ sarvaiḥ samavetaḥ pitāmahaḥ / tuṣṭāva vāgbhir iṣṭābhiḥ parāvarapatiṃ harim
1.9.38
ब्रह्मोवाच —
नमामि सर्वं सर्वेशम् अनन्तम् अजम् अव्ययम् । लोकधामधराधारम् अप्रकाशम् अभेदिनम्
namāmi sarvaṃ sarveśam anantam ajam avyayam / lokadhāmadharādhāram aprakāśam abhedinam
1.9.39
नारायणम् अणीयांसम् अशेषाणाम् अणीयसाम् । समस्तानां गरिष्ठं च भूरादीनां गरीयसाम्
nārāyaṇam aṇīyāṃsam aśeṣāṇām aṇīyasām / samastānāṃ gariṣṭhaṃ ca bhūrādīnāṃ garīyasām
1.9.40
यत्र सर्वं यतः सर्वम् उत्पन्नं मत्पुरःसरम् । सर्वभूतश् च यो देवः पराणाम् अपि यः परः
yatra sarvaṃ yataḥ sarvam utpannaṃ matpuraḥsaram / sarvabhūtaś ca yo devaḥ parāṇām api yaḥ paraḥ
1.9.41
परः परस्मात् पुरुषात् परमात्मस्वरूपधृक् । योगिभिश् चिन्त्यते यो ऽसौ मुक्तिहेतोर् मुमुक्षुभिः
paraḥ parasmāt puruṣāt paramātmasvarūpadhṛk / yogibhiś cintyate yo 'sau muktihetor mumukṣubhiḥ
1.9.42
सत्त्वादयो न सन्तीशे यत्र च प्राकृता गुणाः । स शुद्धः सर्वशुद्धेभ्यः पुमान् आद्यः प्रसीदतु
sattvādayo na santīśe yatra ca prākṛtā guṇāḥ / sa śuddhaḥ sarvaśuddhebhyaḥ pumān ādyaḥ prasīdatu
1.9.43
कलाकाष्ठानिमेषादि कालसूत्रस्य गोचरे । यस्य शक्तिर् न शुद्धस्य प्रसीदतु स नो हरिः
kalākāṣṭhānimeṣādi kālasūtrasya gocare / yasya śaktir na śuddhasya prasīdatu sa no hariḥ
1.9.44
प्रोच्यते परमेशो हि यः शुद्धो ऽप्य् उपचारतः । प्रसीदतु स नो विष्णुर् आत्मा यः सर्वदेहिनाम्
procyate parameśo hi yaḥ śuddho 'py upacārataḥ / prasīdatu sa no viṣṇur ātmā yaḥ sarvadehinām
1.9.45
यः कारणं च कार्यं च कारणस्यापि कारणम् । कार्यस्यापि च यः कार्यं प्रसीदतु स नो हरिः
yaḥ kāraṇaṃ ca kāryaṃ ca kāraṇasyāpi kāraṇam / kāryasyāpi ca yaḥ kāryaṃ prasīdatu sa no hariḥ
1.9.46
कार्यकार्यस्य यत् कार्यं तत्कार्यस्यापि यः स्वयम् । तत्कार्यकार्यभूतो यस् ततश् च प्रणतो ऽस्मि तम्
kāryakāryasya yat kāryaṃ tatkāryasyāpi yaḥ svayam / tatkāryakāryabhūto yas tataś ca praṇato 'smi tam
1.9.47
कारणं कारणस्यापि तस्य कारणकारणम् । तत्कारणानां हेतुं तं प्रणतो ऽस्मि सुरेश्वरम्
kāraṇaṃ kāraṇasyāpi tasya kāraṇakāraṇam / tatkāraṇānāṃ hetuṃ taṃ praṇato 'smi sureśvaram
1.9.48
भोक्तारं भोज्यभूतं च स्रष्टारं सृज्यम् एव च । कार्यकर्तृस्वरूपं तं प्रणतो ऽस्मि परं पदम्
bhoktāraṃ bhojyabhūtaṃ ca sraṣṭāraṃ sṛjyam eva ca / kāryakartṛsvarūpaṃ taṃ praṇato 'smi paraṃ padam
1.9.49
विशुद्धबोधवन् नित्यम् अजम् अक्षयम् अव्ययम् । अव्यक्तम् अविकारं यत् तद् विष्णोः परमं पदम्
viśuddhabodhavan nityam ajam akṣayam avyayam / avyaktam avikāraṃ yat tad viṣṇoḥ paramaṃ padam
1.9.50
न स्थूलं न च सूक्ष्मं यन् न विशेषणगोचरम् । तत् पदं परमं विष्णोः प्रणमामि सदामलम्
na sthūlaṃ na ca sūkṣmaṃ yan na viśeṣaṇagocaram / tat padaṃ paramaṃ viṣṇoḥ praṇamāmi sadāmalam
1.9.51
यस्यायुतायुतांशांशे विश्वशक्तिर् इयं स्थिता । परब्रह्मस्वरूपस्य प्रणमामि तम् अव्ययम्
yasyāyutāyutāṃśāṃśe viśvaśaktir iyaṃ sthitā / parabrahmasvarūpasya praṇamāmi tam avyayam
1.9.52
यन् न देवा न मुनयो न चाहं न च शंकरः । जानन्ति परमेशस्य तद् विष्णोः परमं पदम्
yan na devā na munayo na cāhaṃ na ca śaṃkaraḥ / jānanti parameśasya tad viṣṇoḥ paramaṃ padam
1.9.53
यद् योगिनः सदोद्युक्ताः पुण्यपापक्षये ऽक्षयम् । पश्यन्ति प्रणवे चिन्त्यं तद् विष्णोः परमं पदम्
yad yoginaḥ sadodyuktāḥ puṇyapāpakṣaye 'kṣayam / paśyanti praṇave cintyaṃ tad viṣṇoḥ paramaṃ padam
1.9.54
शक्तयो यस्य देवस्य ब्रह्मविष्णुशिवात्मिकाः । भवन्त्य् अभूतपूर्वस्य तद् विष्णोः परमं पदम्
śaktayo yasya devasya brahmaviṣṇuśivātmikāḥ / bhavanty abhūtapūrvasya tad viṣṇoḥ paramaṃ padam
1.9.55
सर्वेश सर्वभूतात्मन् सर्व सर्वाश्रयाच्युत । प्रसीद विष्णो भक्तानां व्रज नो दृष्टिगोचरम्
sarveśa sarvabhūtātman sarva sarvāśrayācyuta / prasīda viṣṇo bhaktānāṃ vraja no dṛṣṭigocaram
1.9.56
पराशर उवाच —
इत्य् उदीरितम् आकर्ण्य ब्रह्मणस् त्रिदशास् ततः । प्रणम्योचुः प्रसीदेति व्रज नो दृष्टिगोचरम्
ity udīritam ākarṇya brahmaṇas tridaśās tataḥ / praṇamyocuḥ prasīdeti vraja no dṛṣṭigocaram
1.9.57
यन् नायं भगवान् ब्रह्मा जानाति परमं पदम् । तं नताः स्मो जगद्धाम तव सर्वगताच्युत
yan nāyaṃ bhagavān brahmā jānāti paramaṃ padam / taṃ natāḥ smo jagaddhāma tava sarvagatācyuta
1.9.58
इत्य् अन्ते वचसस् तेषां देवानां ब्रह्मणस् तथा । ऊचुर् देवर्षयः सर्वे बृहस्पतिपुरोगमाः
ity ante vacasas teṣāṃ devānāṃ brahmaṇas tathā / ūcur devarṣayaḥ sarve bṛhaspatipurogamāḥ
1.9.59
आद्यो यज्ञः पुमान् ईड्यो यः पूर्वेषां च पूर्वजः । तं नताः स्मो जगत्स्रष्टुः स्रष्टारम् अविशेषणम्
ādyo yajñaḥ pumān īḍyo yaḥ pūrveṣāṃ ca pūrvajaḥ / taṃ natāḥ smo jagatsraṣṭuḥ sraṣṭāram aviśeṣaṇam
1.9.60
भगवन् भूतभव्येश यज्ञमूर्तिधराव्यय । प्रसीद प्रणतानां त्वं सर्वेषां देहि दर्शनम्
bhagavan bhūtabhavyeśa yajñamūrtidharāvyaya / prasīda praṇatānāṃ tvaṃ sarveṣāṃ dehi darśanam
1.9.61
एष ब्रह्मा तथैवायं सह रुद्रैस् त्रिलोचनः । सर्वादित्यैः समं पूषा पावको ऽयं सहाग्निभिः
eṣa brahmā tathaivāyaṃ saha rudrais trilocanaḥ / sarvādityaiḥ samaṃ pūṣā pāvako 'yaṃ sahāgnibhiḥ
1.9.62
अश्विनौ वसवश् चेमे सर्वे चैते मरुद्गणाः । साध्या विश्वे तथा देवा देवेन्द्रश् चायम् ईश्वरः
aśvinau vasavaś ceme sarve caite marudgaṇāḥ / sādhyā viśve tathā devā devendraś cāyam īśvaraḥ
1.9.63
प्रणामप्रवणा नाथ दैत्यसैन्यपराजिताः । शरणं त्वाम् अनुप्राप्ताः समस्ता देवतागणाः
praṇāmapravaṇā nātha daityasainyaparājitāḥ / śaraṇaṃ tvām anuprāptāḥ samastā devatāgaṇāḥ
1.9.64
एवं संस्तूयमानस् तु भगवाञ् छङ्खचक्रधृक् । जगाम दर्शनं तेषां मैत्रेय परमेश्वरः
evaṃ saṃstūyamānas tu bhagavāñ chaṅkhacakradhṛk / jagāma darśanaṃ teṣāṃ maitreya parameśvaraḥ
1.9.65
तं दृष्ट्वा ते तदा देवाः शङ्खचक्रगदाधरम् । अपूर्वरूपसंस्थानं तेजसां राशिम् ऊर्जितम्
taṃ dṛṣṭvā te tadā devāḥ śaṅkhacakragadādharam / apūrvarūpasaṃsthānaṃ tejasāṃ rāśim ūrjitam
1.9.66
प्रणम्य प्रणताः पूर्वं संक्षोभस्तिमितेक्षणाः । तुष्टुवुः पुण्डरीकाक्षं पितामहपुरोगमाः
praṇamya praṇatāḥ pūrvaṃ saṃkṣobhastimitekṣaṇāḥ / tuṣṭuvuḥ puṇḍarīkākṣaṃ pitāmahapurogamāḥ
1.9.67
देवा ऊचुः —
नमो नमस् ते विश्वेश त्वं ब्रह्मा त्वं पिनाकधृक् । इन्द्रस् त्वम् अग्निः पवनो वरुणः सविता यमः । वसवो मरुतः साध्या विश्वेदेवगणा भवान्
namo namas te viśveśa tvaṃ brahmā tvaṃ pinākadhṛk / indras tvam agniḥ pavano varuṇaḥ savitā yamaḥ / vasavo marutaḥ sādhyā viśvedevagaṇā bhavān
1.9.68
यो ऽयं तवागतो देव समीपं देवतागणः । स त्वम् एव जगत्स्रष्टा यतः सर्वगतो भवान्
yo 'yaṃ tavāgato deva samīpaṃ devatāgaṇaḥ / sa tvam eva jagatsraṣṭā yataḥ sarvagato bhavān
1.9.69
त्वं यज्ञस् त्वं वषट्कारस् त्वम् ओङ्कारः प्रजापतिः । वेत्ता वेद्यं च सर्वात्मंस् त्वन्मयं चाखिलं जगत्
tvaṃ yajñas tvaṃ vaṣaṭkāras tvam oṅkāraḥ prajāpatiḥ / vettā vedyaṃ ca sarvātmaṃs tvanmayaṃ cākhilaṃ jagat
1.9.70
त्वाम् आर्ताः शरणं विष्णो प्रयाता दैत्यनिर्जिताः । वयं प्रसीद सर्वात्मंस् तेजसाप्याययस्व नः
tvām ārtāḥ śaraṇaṃ viṣṇo prayātā daityanirjitāḥ / vayaṃ prasīda sarvātmaṃs tejasāpyāyayasva naḥ
1.9.71
तावद् आर्तिस् तथा वाञ्छा तावन् मोहस् तथासुखम् । यावन् नायाति शरणं त्वाम् अशेषाघनाशनम्
tāvad ārtis tathā vāñchā tāvan mohas tathāsukham / yāvan nāyāti śaraṇaṃ tvām aśeṣāghanāśanam
1.9.72
त्वं प्रसादं प्रसन्नात्मन् प्रपन्नानां कुरुष्व नः । तेजसां नाथ सर्वेषां स्वशक्त्याप्यायनं कुरु
tvaṃ prasādaṃ prasannātman prapannānāṃ kuruṣva naḥ / tejasāṃ nātha sarveṣāṃ svaśaktyāpyāyanaṃ kuru
1.9.73
पराशर उवाच —
एवं संस्तूयमानस् तु प्रणतैर् अमरैर् हरिः । प्रसन्नदृष्टिर् भगवान् इदम् आह स विश्वकृत्
evaṃ saṃstūyamānas tu praṇatair amarair hariḥ / prasannadṛṣṭir bhagavān idam āha sa viśvakṛt
1.9.74
भगवान् उवाच —
तेजसो भवतां देवाः करिष्याम्य् उपबृंहणम् । वदाम्य् अहं यत् क्रियतां भवद्भिस् तद् इदं सुराः
tejaso bhavatāṃ devāḥ kariṣyāmy upabṛṃhaṇam / vadāmy ahaṃ yat kriyatāṃ bhavadbhis tad idaṃ surāḥ
1.9.75
आनीय सहिता दैत्यैः क्षीराब्धौ सकलौषधीः । मन्थानं मन्दरं कृत्वा नेत्रं कृत्वा तु वासुकिम् । मथ्यताम् अमृतं देवाः सहाये मय्य् अवस्थिते
ānīya sahitā daityaiḥ kṣīrābdhau sakalauṣadhīḥ / manthānaṃ mandaraṃ kṛtvā netraṃ kṛtvā tu vāsukim / mathyatām amṛtaṃ devāḥ sahāye mayy avasthite
1.9.76
सामपूर्वं च दैतेयास् तत्र साहाय्यकर्मणि । सामान्यफलभोक्तारो यूयं वाच्या भविष्यथ
sāmapūrvaṃ ca daiteyās tatra sāhāyyakarmaṇi / sāmānyaphalabhoktāro yūyaṃ vācyā bhaviṣyatha
1.9.77
मथ्यमाने च तत्राब्धौ यत् समुत्पद्यते ऽमृतम् । तत्पानाद् बलिनो यूयम् अमराश् च भविष्यथ
mathyamāne ca tatrābdhau yat samutpadyate 'mṛtam / tatpānād balino yūyam amarāś ca bhaviṣyatha
1.9.78
तथा चाहं करिष्यामि ते यथा त्रिदशद्विषः । न प्राप्स्यन्त्य् अमृतं देवाः केवलं क्लेशभागिनः
tathā cāhaṃ kariṣyāmi te yathā tridaśadviṣaḥ / na prāpsyanty amṛtaṃ devāḥ kevalaṃ kleśabhāginaḥ
1.9.79
पराशर उवाच —
इत्य् उक्ता देवदेवेन सर्व एव ततः सुराः । संधानम् असुरैः कृत्वा यत्नवन्तो ऽमृते ऽभवन्
ity uktā devadevena sarva eva tataḥ surāḥ / saṃdhānam asuraiḥ kṛtvā yatnavanto 'mṛte 'bhavan
1.9.80
नानौषधीः समानीय देवदैतेयदानवाः । क्षिप्त्वा क्षीराब्धिपयसि शरदभ्रामलत्विषि
nānauṣadhīḥ samānīya devadaiteyadānavāḥ / kṣiptvā kṣīrābdhipayasi śaradabhrāmalatviṣi
1.9.81
मन्थानं मन्दरं कृत्वा नेत्रं कृत्वा च वासुकिम् । ततो मथितुम् आरब्धा मैत्रेय तरसामृतम्
manthānaṃ mandaraṃ kṛtvā netraṃ kṛtvā ca vāsukim / tato mathitum ārabdhā maitreya tarasāmṛtam
1.9.82
विबुधाः सहिताः सर्वे यतः पुच्छं ततः कृताः । कृष्णेन वासुकेर् दैत्याः पूर्वकाये निवेशिताः
vibudhāḥ sahitāḥ sarve yataḥ pucchaṃ tataḥ kṛtāḥ / kṛṣṇena vāsuker daityāḥ pūrvakāye niveśitāḥ
1.9.83
ते तस्य फणनिःश्वासवह्निनापहतत्विषः । निस्तेजसो ऽसुराः सर्वे बभूवुर् अमितद्युते
te tasya phaṇaniḥśvāsavahnināpahatatviṣaḥ / nistejaso 'surāḥ sarve babhūvur amitadyute
1.9.84
तेनैव मुखनिःश्वासवायुनास्तबलाहकैः । पुच्छप्रदेशे वर्षद्भिस् तदा चाप्यायिताः सुराः
tenaiva mukhaniḥśvāsavāyunāstabalāhakaiḥ / pucchapradeśe varṣadbhis tadā cāpyāyitāḥ surāḥ
1.9.85
क्षीरोदमध्ये भगवान् कूर्मरूपी स्वयं हरिः । मन्दराद्रेर् अधिष्ठानं भ्रमतो ऽभून् महामुने
kṣīrodamadhye bhagavān kūrmarūpī svayaṃ hariḥ / mandarādrer adhiṣṭhānaṃ bhramato 'bhūn mahāmune
1.9.86
रूपेणान्येन देवानां मध्ये चक्रगदाधरः । चकर्ष नागराजानं दैत्यमध्ये ऽपरेण च
rūpeṇānyena devānāṃ madhye cakragadādharaḥ / cakarṣa nāgarājānaṃ daityamadhye 'pareṇa ca
1.9.87
उपर्य् आक्रान्तवाञ् छैलं बृहद्रूपेण केशवः । तथापरेण मैत्रेय यन् न दृष्टं सुरासुरैः
upary ākrāntavāñ chailaṃ bṛhadrūpeṇa keśavaḥ / tathāpareṇa maitreya yan na dṛṣṭaṃ surāsuraiḥ
1.9.88
तेजसा नागराजानं तथाप्यायितवान् हरिः । अन्येन तेजसा देवान् उपबृंहितवान् विभुः
tejasā nāgarājānaṃ tathāpyāyitavān hariḥ / anyena tejasā devān upabṛṃhitavān vibhuḥ
1.9.89
मथ्यमाने ततस् तस्मिन् क्षीराब्धौ देवदानवैः । हविर्धामाभवत् पूर्वं सुरभिः सुरपूजिता
mathyamāne tatas tasmin kṣīrābdhau devadānavaiḥ / havirdhāmābhavat pūrvaṃ surabhiḥ surapūjitā
1.9.90
जग्मुर् मुदं ततो देवा दानवाश् च महामुने । व्याक्षिप्तचेतसश् चैव बभूवुः स्तिमितेक्षणाः
jagmur mudaṃ tato devā dānavāś ca mahāmune / vyākṣiptacetasaś caiva babhūvuḥ stimitekṣaṇāḥ
1.9.91
किम् एतद् इति सिद्धानां दिवि चिन्तयतां ततः । बभूव वारुणी देवी मदाघूर्णितलोचना
kim etad iti siddhānāṃ divi cintayatāṃ tataḥ / babhūva vāruṇī devī madāghūrṇitalocanā
1.9.92
कृतावर्तात् ततस् तस्मात् क्षीरोदाद् वासयञ् जगत् । गन्धेन पारिजातो ऽभूद् देवस्त्रीनन्दनस् तरुः
kṛtāvartāt tatas tasmāt kṣīrodād vāsayañ jagat / gandhena pārijāto 'bhūd devastrīnandanas taruḥ
1.9.93
रूपौदार्यगुणोपेतस् ततश् चाप्सरसां गणः । क्षीरोदधेः समुत्पन्नो मैत्रेय परमाद्भुतः
rūpaudāryaguṇopetas tataś cāpsarasāṃ gaṇaḥ / kṣīrodadheḥ samutpanno maitreya paramādbhutaḥ
1.9.94
ततः शीतांशुर् अभवज् जगृहे तं महेश्वरः । जगृहुश् च विषं नागाः क्षीरोदाब्धिसमुत्थितम्
tataḥ śītāṃśur abhavaj jagṛhe taṃ maheśvaraḥ / jagṛhuś ca viṣaṃ nāgāḥ kṣīrodābdhisamutthitam
1.9.95
ततो धन्वन्तरिर् देवः श्वेताम्बरधरः स्वयम् । बिभ्रत्कमण्डलुं पूर्णम् अमृतस्य समुत्थितः
tato dhanvantarir devaḥ śvetāmbaradharaḥ svayam / bibhratkamaṇḍaluṃ pūrṇam amṛtasya samutthitaḥ
1.9.96
ततः स्वस्थमनस्कास् ते सर्वे दैतेयदानवाः । बभूवुर् मुदिताः सद्यो मैत्रेय मुनिभिः सह
tataḥ svasthamanaskās te sarve daiteyadānavāḥ / babhūvur muditāḥ sadyo maitreya munibhiḥ saha
1.9.97
ततः स्फुरत्कान्तिमती विकासिकमले स्थिता । श्रीर् देवी पयसस् तस्माद् उत्थिता धृतपङ्कजा
tataḥ sphuratkāntimatī vikāsikamale sthitā / śrīr devī payasas tasmād utthitā dhṛtapaṅkajā
1.9.98
तां तुष्टुवुर् मुदा युक्ताः श्रीसूक्तेन महर्षयः
tāṃ tuṣṭuvur mudā yuktāḥ śrīsūktena maharṣayaḥ
1.9.99
विश्वावसुमुखास् तस्या गन्धर्वाः पुरतो जगुः । घृताचीप्रमुखा ब्रह्मन् ननृतुश् चाप्सरोगणाः
viśvāvasumukhās tasyā gandharvāḥ purato jaguḥ / ghṛtācīpramukhā brahman nanṛtuś cāpsarogaṇāḥ
1.9.100
गङ्गाद्याः सरितस् तोयैः स्नानार्थम् उपतस्थिरे । दिग्गजा हेमपात्रस्थम् आदाय विमलं जलम् । स्नापयां चक्रिरे देवीं सर्वलोकमहेश्वरीम्
gaṅgādyāḥ saritas toyaiḥ snānārtham upatasthire / diggajā hemapātrastham ādāya vimalaṃ jalam / snāpayāṃ cakrire devīṃ sarvalokamaheśvarīm
1.9.101
क्षीरोदो रूपधृक् तस्यै मालाम् अम्लानपङ्कजाम् । ददौ विभूषणान्य् अङ्गे विश्वकर्मा चकार ह
kṣīrodo rūpadhṛk tasyai mālām amlānapaṅkajām / dadau vibhūṣaṇāny aṅge viśvakarmā cakāra ha
1.9.102
दिव्यमाल्याम्बरधरा स्नाता भूषणभूषिता । पश्यतां सर्वदेवानां ययौ वक्षःस्थलं हरेः
divyamālyāmbaradharā snātā bhūṣaṇabhūṣitā / paśyatāṃ sarvadevānāṃ yayau vakṣaḥsthalaṃ hareḥ
1.9.103
ततो ऽवलोकिता देवा हरिवक्षःस्थलस्थया । लक्ष्म्या मैत्रेय सहसा परां निर्वृतिम् आगताः
tato 'valokitā devā harivakṣaḥsthalasthayā / lakṣmyā maitreya sahasā parāṃ nirvṛtim āgatāḥ
1.9.104
उद्वेगं परमं जग्मुर् दैत्या विष्णुपराङ्मुखाः । त्यक्ता लक्ष्म्या महाभाग विप्रचित्तिपुरोगमाः
udvegaṃ paramaṃ jagmur daityā viṣṇuparāṅmukhāḥ / tyaktā lakṣmyā mahābhāga vipracittipurogamāḥ
1.9.105
ततस् ते जगृहुर् दैत्या धन्वन्तरिकरे स्थितम् । कमण्डलुं महावीर्या यत्रास्ते तद् द्विजामृतम्
tatas te jagṛhur daityā dhanvantarikare sthitam / kamaṇḍaluṃ mahāvīryā yatrāste tad dvijāmṛtam
1.9.106
मायया मोहयित्वा तान् विष्णुः स्त्रीरूपम् आस्थितः । दानवेभ्यस् तद् आदाय देवेभ्यः प्रददौ विभुः
māyayā mohayitvā tān viṣṇuḥ strīrūpam āsthitaḥ / dānavebhyas tad ādāya devebhyaḥ pradadau vibhuḥ
1.9.107
ततः पपुः सुरगणाः शक्राद्यास् तत् तदामृतम् । उद्यतायुधनिस्त्रिंशा दैत्यास् तांश् च समभ्ययुः
tataḥ papuḥ suragaṇāḥ śakrādyās tat tadāmṛtam / udyatāyudhanistriṃśā daityās tāṃś ca samabhyayuḥ
1.9.108
पीते ऽमृते च बलिभिर् देवैर् दैत्यचमूस् तदा । वध्यमाना दिशो भेजे पातालं च विवेश वै
pīte 'mṛte ca balibhir devair daityacamūs tadā / vadhyamānā diśo bheje pātālaṃ ca viveśa vai
1.9.109
ततो देवा मुदा युक्ताः शङ्खचक्रगदाधरम् । प्रणिपत्य यथापूर्वम् अशासंस् तत् त्रिविष्टपम्
tato devā mudā yuktāḥ śaṅkhacakragadādharam / praṇipatya yathāpūrvam aśāsaṃs tat triviṣṭapam
1.9.110
ततः प्रसन्नभाः सूर्यः प्रययौ स्वेन वर्त्मना । ज्योतींषि च यथामार्गं प्रययुर् मुनिसत्तम
tataḥ prasannabhāḥ sūryaḥ prayayau svena vartmanā / jyotīṃṣi ca yathāmārgaṃ prayayur munisattama
1.9.111
जज्वाल भगवांश् चोच्चैश् चारुदीप्तिर् विभावसुः । धर्मे च सर्वभूतानां तदा मतिर् अजायत
jajvāla bhagavāṃś coccaiś cārudīptir vibhāvasuḥ / dharme ca sarvabhūtānāṃ tadā matir ajāyata
1.9.112
श्रिया जुष्टं च त्रैलोक्यं बभूव द्विजसत्तम । शक्रश् च त्रिदशश्रेष्ठः पुनः श्रीमान् अजायत
śriyā juṣṭaṃ ca trailokyaṃ babhūva dvijasattama / śakraś ca tridaśaśreṣṭhaḥ punaḥ śrīmān ajāyata
1.9.113
सिंहासनगतः शक्रः संप्राप्य त्रिदिवं पुनः । देवराज्ये स्थितो देवीं तुष्टावाब्जकरां ततः
siṃhāsanagataḥ śakraḥ saṃprāpya tridivaṃ punaḥ / devarājye sthito devīṃ tuṣṭāvābjakarāṃ tataḥ
1.9.114
इन्द्र उवाच —
नमस्ये सर्वलोकानां जननीम् अब्जसंभवाम् । श्रियम् उन्निद्रपद्माक्षीं विष्णुवक्षःस्थलस्थिताम्
namasye sarvalokānāṃ jananīm abjasaṃbhavām / śriyam unnidrapadmākṣīṃ viṣṇuvakṣaḥsthalasthitām
1.9.115
त्वं सिद्धिस् त्वं स्वधा स्वाहा सुधा त्वं लोकपावनी । संध्या रात्रिः प्रभा भूतिर् मेधा श्रद्धा सरस्वती
tvaṃ siddhis tvaṃ svadhā svāhā sudhā tvaṃ lokapāvanī / saṃdhyā rātriḥ prabhā bhūtir medhā śraddhā sarasvatī
1.9.116
यज्ञविद्या महाविद्या गुह्यविद्या च शोभने । आत्मविद्या च देवि त्वं विमुक्तिफलदायिनी
yajñavidyā mahāvidyā guhyavidyā ca śobhane / ātmavidyā ca devi tvaṃ vimuktiphaladāyinī
1.9.117
आन्वीक्षिकी त्रयी वार्ता दण्डनीतिस् त्वम् एव च । सौम्यासौम्यैर् जगद् रूपैस् त्वयैतद् देवि पूरितम्
ānvīkṣikī trayī vārtā daṇḍanītis tvam eva ca / saumyāsaumyair jagad rūpais tvayaitad devi pūritam
1.9.118
का त्व् अन्या त्वाम् ऋते देवि सर्वयज्ञमयं वपुः । अध्यास्ते देवदेवस्य योगिचिन्त्यं गदाभृतः
kā tv anyā tvām ṛte devi sarvayajñamayaṃ vapuḥ / adhyāste devadevasya yogicintyaṃ gadābhṛtaḥ
1.9.119
त्वया देवि परित्यक्तं सकलं भुवनत्रयम् । विनष्टप्रायम् अभवत् त्वयेदानीं समेधितम्
tvayā devi parityaktaṃ sakalaṃ bhuvanatrayam / vinaṣṭaprāyam abhavat tvayedānīṃ samedhitam
1.9.120
दाराः पुत्रास् तथागारं सुहृद्धान्यधनादिकम् । भवत्य् एतन् महाभागे नित्यं त्वद्वीक्षणान् नृणाम्
dārāḥ putrās tathāgāraṃ suhṛddhānyadhanādikam / bhavaty etan mahābhāge nityaṃ tvadvīkṣaṇān nṛṇām
1.9.121
शरीरारोग्यम् ऐश्वर्यम् अरिपक्षक्षयः सुखम् । देवि त्वद्दृष्टिदृष्टानां पुरुषाणां न दुर्लभम्
śarīrārogyam aiśvaryam aripakṣakṣayaḥ sukham / devi tvaddṛṣṭidṛṣṭānāṃ puruṣāṇāṃ na durlabham
1.9.122
त्वं माता सर्वभूतानां देवदेवो हरिः पिता । त्वयैतद् विष्णुना चाम्ब जगद् व्याप्तं चराचरम्
tvaṃ mātā sarvabhūtānāṃ devadevo hariḥ pitā / tvayaitad viṣṇunā cāmba jagad vyāptaṃ carācaram
1.9.123
मा नः कोशं तथा गोष्ठं मा गृहं मा परिच्छदम् । मा शरीरं कलत्रं च त्यजेथाः सर्वपावनि
mā naḥ kośaṃ tathā goṣṭhaṃ mā gṛhaṃ mā paricchadam / mā śarīraṃ kalatraṃ ca tyajethāḥ sarvapāvani
1.9.124
मा पुत्रान् मा सुहृद्वर्गान् मा पशून् मा विभूषणम् । त्यजेथा मम देवस्य विष्णोर् वक्षःस्थलालये
mā putrān mā suhṛdvargān mā paśūn mā vibhūṣaṇam / tyajethā mama devasya viṣṇor vakṣaḥsthalālaye
1.9.125
सत्त्वेन सत्यशौचाभ्यां तथा शीलादिभिर् गुणैः । त्यज्यन्ते ते नराः सद्यः संत्यक्ता ये त्वयामले
sattvena satyaśaucābhyāṃ tathā śīlādibhir guṇaiḥ / tyajyante te narāḥ sadyaḥ saṃtyaktā ye tvayāmale
1.9.126
त्वयावलोकिताः सद्यः शीलाद्यैर् अखिलैर् गुणैः । कुलैश्वर्यैश् च युज्यन्ते पुरुषा निर्गुणा अपि
tvayāvalokitāḥ sadyaḥ śīlādyair akhilair guṇaiḥ / kulaiśvaryaiś ca yujyante puruṣā nirguṇā api
1.9.127
स श्लाघ्यः स गुणी धन्यः स कुलीनः स बुद्धिमान् । स शूरः स च विक्रान्तो यस् त्वया देवि वीक्षितः
sa ślāghyaḥ sa guṇī dhanyaḥ sa kulīnaḥ sa buddhimān / sa śūraḥ sa ca vikrānto yas tvayā devi vīkṣitaḥ
1.9.128
सद्यो वैगुण्यम् आयान्ति शीलाद्याः सकला गुणाः । पराङ्मुखी जगद्धात्री यस्य त्वं विष्णुवल्लभे
sadyo vaiguṇyam āyānti śīlādyāḥ sakalā guṇāḥ / parāṅmukhī jagaddhātrī yasya tvaṃ viṣṇuvallabhe
1.9.129
न ते वर्णयितुं शक्ता गुणाञ् जिह्वापि वेधसः । प्रसीद देवि पद्माक्षि मास्मांस् त्याक्षीः कदाचन
na te varṇayituṃ śaktā guṇāñ jihvāpi vedhasaḥ / prasīda devi padmākṣi māsmāṃs tyākṣīḥ kadācana
1.9.130
पराशर उवाच —
एवं श्रीः संस्तुता सम्यक् प्राह हृष्टा शतक्रतुम् । शृण्वतां सर्वदेवानां सर्वभूतस्थिता द्विज
evaṃ śrīḥ saṃstutā samyak prāha hṛṣṭā śatakratum / śṛṇvatāṃ sarvadevānāṃ sarvabhūtasthitā dvija
1.9.131
श्रीर् उवाच —
परितुष्टास्मि देवेश स्तोत्रेणानेन ते हरे । वरं वृणीष्व यस् त्व् इष्टो वरदाहं तवागता
parituṣṭāsmi deveśa stotreṇānena te hare / varaṃ vṛṇīṣva yas tv iṣṭo varadāhaṃ tavāgatā
1.9.132
इन्द्र उवाच —
वरदा यदि मे देवि वरार्हो यदि चाप्य् अहम् । त्रैलोक्यं न त्वया त्याज्यम् एष मे ऽस्तु वरः परः
varadā yadi me devi varārho yadi cāpy aham / trailokyaṃ na tvayā tyājyam eṣa me 'stu varaḥ paraḥ
1.9.133
स्तोत्रेण यस् तथैतेन त्वां स्तोष्यत्य् अब्धिसंभवे । स त्वया न परित्याज्यो द्वितीयो ऽस्तु वरो मम
stotreṇa yas tathaitena tvāṃ stoṣyaty abdhisaṃbhave / sa tvayā na parityājyo dvitīyo 'stu varo mama
1.9.134
श्रीर् उवाच —
त्रैलोक्यं त्रिदशश्रेष्ठ न संत्यक्ष्यामि वासव । दत्तो वरो मयायं ते स्तोत्राराधनतुष्टया
trailokyaṃ tridaśaśreṣṭha na saṃtyakṣyāmi vāsava / datto varo mayāyaṃ te stotrārādhanatuṣṭayā
1.9.135
यश् च सायं तथा प्रातः स्तोत्रेणानेन मानवः । मां स्तोष्यति न तस्याहं भविष्यामि पराङ्मुखी
yaś ca sāyaṃ tathā prātaḥ stotreṇānena mānavaḥ / māṃ stoṣyati na tasyāhaṃ bhaviṣyāmi parāṅmukhī
1.9.136
पराशर उवाच —
एवं ददौ वरौ देवी देवराजाय वै पुरा । मैत्रेय श्रीर् महाभागा स्तोत्राराधनतोषिता
evaṃ dadau varau devī devarājāya vai purā / maitreya śrīr mahābhāgā stotrārādhanatoṣitā
1.9.137
भृगोः ख्यात्यां समुत्पन्ना श्रीः पूर्वम् उदधेः पुनः । देवदानवयत्नेन प्रसूतामृतमन्थने
bhṛgoḥ khyātyāṃ samutpannā śrīḥ pūrvam udadheḥ punaḥ / devadānavayatnena prasūtāmṛtamanthane
1.9.138
एवं यदा जगत्स्वामी देवदेवो जनार्दनः । अवतारं करोत्य् एषा तदा श्रीस् तत्सहायिनी
evaṃ yadā jagatsvāmī devadevo janārdanaḥ / avatāraṃ karoty eṣā tadā śrīs tatsahāyinī
1.9.139
पुनश् च पद्मा संभूता आदित्यो ऽभूद् यदा हरिः । यदा तु भार्गवो रामस् तदाभूद् धरणी त्व् इयम्
punaś ca padmā saṃbhūtā ādityo 'bhūd yadā hariḥ / yadā tu bhārgavo rāmas tadābhūd dharaṇī tv iyam
1.9.140
राघवत्वे ऽभवत् सीता रुक्मिणी कृष्णजन्मनि । अन्येषु चावतारेषु विष्णोर् एषा सहायिनी
rāghavatve 'bhavat sītā rukmiṇī kṛṣṇajanmani / anyeṣu cāvatāreṣu viṣṇor eṣā sahāyinī
1.9.141
देवत्वे देवदेहेयं मनुष्यत्वे च मानुषी । विष्णोर् देहानुरूपां वै करोत्य् एषात्मनस् तनुम्
devatve devadeheyaṃ manuṣyatve ca mānuṣī / viṣṇor dehānurūpāṃ vai karoty eṣātmanas tanum
1.9.142
यश् चैतच् छृणुयाज् जन्म लक्ष्म्या यश् च पठेन् नरः । श्रियो न विच्युतिस् तस्य गृहे यावत् कुलत्रयम्
yaś caitac chṛṇuyāj janma lakṣmyā yaś ca paṭhen naraḥ / śriyo na vicyutis tasya gṛhe yāvat kulatrayam
1.9.143
पठ्यते येषु चैवेयं गृहेषु श्रीस्तुतिर् मुने । अलक्ष्मीः कलहाधारा न तेष्व् आस्ते कदाचन
paṭhyate yeṣu caiveyaṃ gṛheṣu śrīstutir mune / alakṣmīḥ kalahādhārā na teṣv āste kadācana
1.9.144
एतत् ते कथितं ब्रह्मन् यन् मां त्वं परिपृच्छसि । क्षीराब्धौ श्रीर् यथा जाता पूर्वं भृगुसुता सती
etat te kathitaṃ brahman yan māṃ tvaṃ paripṛcchasi / kṣīrābdhau śrīr yathā jātā pūrvaṃ bhṛgusutā satī
1.9.145
इति सकलविभूत्यवाप्तिहेतुः स्तुतिर् इयम् इन्द्रमुखोद्गता हि लक्ष्म्याः । अनुदिनम् इह पठ्यते नृभिर् यैर् वसति न तेषु कदाचिद् अप्य् अलक्ष्मीः
iti sakalavibhūtyavāptihetuḥ stutir iyam indramukhodgatā hi lakṣmyāḥ / anudinam iha paṭhyate nṛbhir yair vasati na teṣu kadācid apy alakṣmīḥ
1.9.146