Vishnu Purana · Amsha 3 · Adhyaya 16

और्व उवाच

हविष्यमत्स्यमांसैस् तु शशस्य शकुनस्य च । सौकरच्छागलैणेयरौरवैर् गवयेन च

haviṣyamatsyamāṃsais tu śaśasya śakunasya ca / saukaracchāgalaiṇeyarauravair gavayena ca

3.16.1

औरभ्रगव्यैश् च तथा मासवृद्ध्या पितामहाः । प्रयान्ति तृप्तिं मांसैस् तु नित्यं वार्ध्रीणसाम् इषैः

aurabhragavyaiś ca tathā māsavṛddhyā pitāmahāḥ / prayānti tṛptiṃ māṃsais tu nityaṃ vārdhrīṇasām iṣaiḥ

3.16.2

खड्गमांसम् अतीवात्र कालशाकं तथा मधु । शस्तानि कर्मण्य् अत्यन्ततृप्तिदानि नरेश्वर

khaḍgamāṃsam atīvātra kālaśākaṃ tathā madhu / śastāni karmaṇy atyantatṛptidāni nareśvara

3.16.3

गयाम् उपेत्य यः श्राद्धं करोति पृथिवीपते । सफलं तस्य तज् जन्म जायते पितृतुष्टिदम्

gayām upetya yaḥ śrāddhaṃ karoti pṛthivīpate / saphalaṃ tasya taj janma jāyate pitṛtuṣṭidam

3.16.4

प्रसातिकाः सनीवाराः श्यामाका द्विविधास् तथा । वन्यौषधीप्रधानास् तु श्राद्धार्हाः पुरुषर्षभ

prasātikāḥ sanīvārāḥ śyāmākā dvividhās tathā / vanyauṣadhīpradhānās tu śrāddhārhāḥ puruṣarṣabha

3.16.5

यवाः प्रियंगवो मुद्गा गोधूमा व्रीहयस् तिलाः । निष्पावाः कोविदाराश् च सर्षपाश् चात्र शोभनाः

yavāḥ priyaṃgavo mudgā godhūmā vrīhayas tilāḥ / niṣpāvāḥ kovidārāś ca sarṣapāś cātra śobhanāḥ

3.16.6

अकृताग्रयणं यच् च धान्यजातं नरेश्वर । राजमाषान् अणूंश् चैव मसूरांश् च विवर्जयेत्

akṛtāgrayaṇaṃ yac ca dhānyajātaṃ nareśvara / rājamāṣān aṇūṃś caiva masūrāṃś ca vivarjayet

3.16.7

अलाबुं गृञ्जनं चैव पलाण्डुं पिण्डमूलकम् । गन्धारकं करम्भाणि लवणान्य् औषराणि च

alābuṃ gṛñjanaṃ caiva palāṇḍuṃ piṇḍamūlakam / gandhārakaṃ karambhāṇi lavaṇāny auṣarāṇi ca

3.16.8

आरक्ताश् चैव निर्यासाः प्रत्यक्षलवणानि च । वर्ज्यान्य् एतानि वै श्राद्धे यच् च वाचा न शस्यते

āraktāś caiva niryāsāḥ pratyakṣalavaṇāni ca / varjyāny etāni vai śrāddhe yac ca vācā na śasyate

3.16.9

नक्ताहृतम् अनुत्सृष्टं तृप्यते न च यत्र गौः । दुर्गन्धि फेनिलं चाम्बु श्राद्धयोग्यं न पार्थिव

naktāhṛtam anutsṛṣṭaṃ tṛpyate na ca yatra gauḥ / durgandhi phenilaṃ cāmbu śrāddhayogyaṃ na pārthiva

3.16.10

क्षीरम् एकशफानां यद् औष्ट्रम् आविकम् एव च । मार्गं च माहिषं चैव वर्जयेच् छ्राद्धकर्मणि

kṣīram ekaśaphānāṃ yad auṣṭram āvikam eva ca / mārgaṃ ca māhiṣaṃ caiva varjayec chrāddhakarmaṇi

3.16.11

षण्डापविद्धचण्डालपाषण्ड्युन्मत्तरोगिभिः । कृकवाकुश्वनग्नैश् च वानरग्रामसूकरैः

ṣaṇḍāpaviddhacaṇḍālapāṣaṇḍyunmattarogibhiḥ / kṛkavākuśvanagnaiś ca vānaragrāmasūkaraiḥ

3.16.12

उदक्यासूतिकाशौचिमृतहारैश् च वीक्षिते । श्राद्धे सुरा न पितरो भुञ्जते पुरुषर्षभ

udakyāsūtikāśaucimṛtahāraiś ca vīkṣite / śrāddhe surā na pitaro bhuñjate puruṣarṣabha

3.16.13

तस्मात् परिश्रिते कुर्याच् श्राद्धं श्रद्धासमन्वितः । उर्व्यां च तिलविक्षेपाद् यातुधानान् निवारयेत्

tasmāt pariśrite kuryāc śrāddhaṃ śraddhāsamanvitaḥ / urvyāṃ ca tilavikṣepād yātudhānān nivārayet

3.16.14

न पूति नैवोपपन्नं केशकीटादिभिर् नृप । न चैवाभिषवैर् मिश्रम् अन्नं पर्युषितं तथा

na pūti naivopapannaṃ keśakīṭādibhir nṛpa / na caivābhiṣavair miśram annaṃ paryuṣitaṃ tathā

3.16.15

श्रद्धासमन्वितैर् दत्तं पितृभ्यो नामगोत्रतः । यदाहारास् तु ते जातास् तदाहारत्वम् एति तत्

śraddhāsamanvitair dattaṃ pitṛbhyo nāmagotrataḥ / yadāhārās tu te jātās tadāhāratvam eti tat

3.16.16

श्रूयन्ते चापि पितृभिर् गीता गाथा महीपते । इक्ष्वाकोर् मनुपुत्रस्य कलापोपवने पुरा

śrūyante cāpi pitṛbhir gītā gāthā mahīpate / ikṣvākor manuputrasya kalāpopavane purā

3.16.17

अपि नस् ते भविष्यन्ति कुले सन्मार्गशीलिनः । गयाम् उपेत्य ये पिण्डान् दास्यन्त्य् अस्माकम् आदरात्

api nas te bhaviṣyanti kule sanmārgaśīlinaḥ / gayām upetya ye piṇḍān dāsyanty asmākam ādarāt

3.16.18

अपि नः स कुले जायाद् यो नो दद्यात् त्रयोदशीम् । पायसं मधुसर्पिभ्यां वर्षासु च मघासु च

api naḥ sa kule jāyād yo no dadyāt trayodaśīm / pāyasaṃ madhusarpibhyāṃ varṣāsu ca maghāsu ca

3.16.19

गौरीं वाप्य् उद्वहेत् कन्यां नीलं वा वृषम् उत्सृजेत् । यजेत वाश्वमेधेन विधिवद् दक्षिणावता

gaurīṃ vāpy udvahet kanyāṃ nīlaṃ vā vṛṣam utsṛjet / yajeta vāśvamedhena vidhivad dakṣiṇāvatā

3.16.20

Adhyaya 15Adhyaya 17