पराशर उवाच —

अनमित्रस्य सुतः शिनिर् नामाभवत् । तस्यापि सत्यकः सत्यकात् सात्यकिर् युयुधाननामा । तस्माद् अप्य् असङ्गस् तत्पुत्रश् च तूणिस् तूणेर् युगंधरः । इति शैनेयाः

anamitrasya sutaḥ śinir nāmābhavat | tasyāpi satyakaḥ satyakāt sātyakir yuyudhānanāmā | tasmād apy asaṅgas tatputraś ca tūṇis tūṇer yugaṃdharaḥ | iti śaineyāḥ

4.14.1

अनमित्रस्यैवान्वये वृष्णिः । तस्माच् च श्वफल्कस् तत्प्रभावः कथित एव । श्वफल्कस्य कनीयांश् चित्रको नामाभवद् भ्राता । श्वफल्काद् अक्रूरो गान्दिन्याम् अभवत् । तथोपमद्गुर् उपमद्गोर् मृदुरविशारिमेजयगिरिक्षत्रोपक्षत्रशत्रुघ्नारिमर्दनधर्मदृग्दृष्टवर्मगन्धमोजवाहप्रतिवाहाख्याः पुत्राः सुताराख्या च कन्या । देववान् उपदेवश् चाक्रूरपुत्रौ । पृथुविपृथुप्रमुखाश् चित्रकस्य पुत्रा बहवो ऽभवन् कुकुरभजमानशुचिकम्बलबर्हिषाख्यास् तथान्धकस्य चत्वारः पुत्राः

anamitrasyaivānvaye vṛṣṇiḥ | tasmāc ca śvaphalkas tatprabhāvaḥ kathita eva | śvaphalkasya kanīyāṃś citrako nāmābhavad bhrātā | śvaphalkād akrūro gāndinyām abhavat | tathopamadgur upamadgor mṛduraviśārimejayagirikṣatropakṣatraśatrughnārimardanadharmadṛgdṛṣṭavarmagandhamojavāhaprativāhākhyāḥ putrāḥ sutārākhyā ca kanyā | devavān upadevaś cākrūraputrau | pṛthuvipṛthupramukhāś citrakasya putrā bahavo 'bhavan kukurabhajamānaśucikambalabarhiṣākhyās tathāndhakasya catvāraḥ putrāḥ

4.14.3

कुकुराद् धृष्टस् तस्माच् च कपोतरोमा ततश् च विलोमा । तस्माद् अपि तुम्बुरुसखा भवसंज्ञश् चन्दनोदकदुन्दुभिः । ततश् चाभिजित् ततः पुनर्वसुः । तस्याप्य् आहुकः पुत्र आहुकी च कन्या

kukurād dhṛṣṭas tasmāc ca kapotaromā tataś ca vilomā | tasmād api tumburusakhā bhavasaṃjñaś candanodakadundubhiḥ | tataś cābhijit tataḥ punarvasuḥ | tasyāpy āhukaḥ putra āhukī ca kanyā

4.14.4

आहुकस्य देवकोग्रसेनौ द्वौ पुत्रौ । देववान् उपदेवः सहदेवो देवरक्षितो देवकस्यापि चत्वारः पुत्राः । तेषां च वृकदेवोपदेवा देवरक्षिता श्रीदेवा शान्तिदेवा सहदेवा देवकी च सप्त भगिन्यः । ताश् च सर्वा एव वसुदेव उपयेमे । उग्रसेनस्यापि कंसन्यग्रोधसुनामकङ्कशङ्कुसुभूमिराष्ट्रपालयुद्धमुष्टितुष्टिमत्संज्ञाः पुत्राः । कंसा कंसवती सुतनू राष्ट्रपाली कङ्की च उग्रसेनतनूजाः । भजमानाच् च विदूरथः पुत्रो ऽभवत् । विदूरथाच् छूरः शूराच् छमी शमिनः प्रतिक्षत्रः । तस्मात् स्वयंभोजस् ततश् च हृदिकः

āhukasya devakograsenau dvau putrau | devavān upadevaḥ sahadevo devarakṣito devakasyāpi catvāraḥ putrāḥ | teṣāṃ ca vṛkadevopadevā devarakṣitā śrīdevā śāntidevā sahadevā devakī ca sapta bhaginyaḥ | tāś ca sarvā eva vasudeva upayeme | ugrasenasyāpi kaṃsanyagrodhasunāmakaṅkaśaṅkusubhūmirāṣṭrapālayuddhamuṣṭituṣṭimatsaṃjñāḥ putrāḥ | kaṃsā kaṃsavatī sutanū rāṣṭrapālī kaṅkī ca ugrasenatanūjāḥ | bhajamānāc ca vidūrathaḥ putro 'bhavat | vidūrathāc chūraḥ śūrāc chamī śaminaḥ pratikṣatraḥ | tasmāt svayaṃbhojas tataś ca hṛdikaḥ

4.14.5

तस्यापि कृतवर्मशतधनुर्देवमीढुषाख्याः पुत्रा बभूवुः

tasyāpi kṛtavarmaśatadhanurdevamīḍhuṣākhyāḥ putrā babhūvuḥ

4.14.6

देवमीढुषस्य शूरस्य मारिषा नाम पत्न्य् अभवत्

devamīḍhuṣasya śūrasya māriṣā nāma patny abhavat

4.14.7

तस्यां चासौ दश पुत्रान् अजनयद् वसुदेवपूर्वान् । वसुदेवस्य जातमात्रस्यैव तद्गृहे भगवदंशावतारम् अव्याहतदृष्ट्या पश्यद्भिर् देवैर् दिव्यानकदुन्दुभयश् च वादिताः । ततस् तदैवानकदुन्दुभिसंज्ञाम् अवाप । तस्यापि देवभागदेवश्रवानाधृष्टिकरुन्धकवत्सबालकसृञ्जयश्यामशमीकगण्डूषसंज्ञा नव भ्रातरो बभूवुः । पृथा श्रुतदेवा श्रुतकीर्तिः श्रुतश्रवा राजाधिदेवी च वसुदेवादीनां पञ्च भगिन्यो ऽभवन्

tasyāṃ cāsau daśa putrān ajanayad vasudevapūrvān | vasudevasya jātamātrasyaiva tadgṛhe bhagavadaṃśāvatāram avyāhatadṛṣṭyā paśyadbhir devair divyānakadundubhayaś ca vāditāḥ | tatas tadaivānakadundubhisaṃjñām avāpa | tasyāpi devabhāgadevaśravānādhṛṣṭikarundhakavatsabālakasṛñjayaśyāmaśamīkagaṇḍūṣasaṃjñā nava bhrātaro babhūvuḥ | pṛthā śrutadevā śrutakīrtiḥ śrutaśravā rājādhidevī ca vasudevādīnāṃ pañca bhaginyo 'bhavan

4.14.8

शूरस्य कुन्तिर् नाम सखाभवत् । तस्मै चापुत्राय पृथाम् आत्मजां विधिना शूरो दत्तवान् । तां च पाण्डुर् उवाह । तस्यां च धर्मानिलशक्रैर् युधिष्ठिरभीमार्जुनाख्यास् त्रयः पुत्राः समुत्पादिताः । पूर्वम् अनूढायाश् च भगवता भास्वता कानीनः कर्णो नाम पुत्रो ऽजन्यत

śūrasya kuntir nāma sakhābhavat | tasmai cāputrāya pṛthām ātmajāṃ vidhinā śūro dattavān | tāṃ ca pāṇḍur uvāha | tasyāṃ ca dharmānilaśakrair yudhiṣṭhirabhīmārjunākhyās trayaḥ putrāḥ samutpāditāḥ | pūrvam anūḍhāyāś ca bhagavatā bhāsvatā kānīnaḥ karṇo nāma putro 'janyata

4.14.9

तस्याश् च सपत्नी माद्री नामाभवत् । नासत्यदस्राभ्यां तस्याम् अपि नकुलसहदेवौ पाण्डोः पुत्रौ जनितौ । श्रुतदेवां तु वृद्धशर्मा नाम कारूश उपयेमे । तस्यां दन्तवक्रो नाम महासुरो जज्ञे । श्रुतकीर्तिम् अपि कैकेयराज उपयेमे । तस्यां संतर्दनादयः कैकेयाः पञ्च पुत्रा बभूवुः । राजाधिदेव्याम् आवन्त्यौ विन्दानुविन्दौ जज्ञाते । श्रुतश्रवसम् अपि चेदिराजो दमघोषनामोपयेमे । तस्यां शिशुपालम् उत्पादयाम् आस । स हि पूर्वम् अप्य् अनाचारविक्रमसंपन्नो दैत्यानाम् आदिपुरुषो हिरण्यकशिपुर् अभूत्

tasyāś ca sapatnī mādrī nāmābhavat | nāsatyadasrābhyāṃ tasyām api nakulasahadevau pāṇḍoḥ putrau janitau | śrutadevāṃ tu vṛddhaśarmā nāma kārūśa upayeme | tasyāṃ dantavakro nāma mahāsuro jajñe | śrutakīrtim api kaikeyarāja upayeme | tasyāṃ saṃtardanādayaḥ kaikeyāḥ pañca putrā babhūvuḥ | rājādhidevyām āvantyau vindānuvindau jajñāte | śrutaśravasam api cedirājo damaghoṣanāmopayeme | tasyāṃ śiśupālam utpādayām āsa | sa hi pūrvam apy anācāravikramasaṃpanno daityānām ādipuruṣo hiraṇyakaśipur abhūt

4.14.10

यश् च भगवता सकललोकगुरुणा घातितः । पुनर् अप्य् अक्षतवीर्यशौर्यसंपत्पराक्रमगुणः समाक्रान्तसकलत्रैलोक्येश्वरप्रतापो दशाननो ऽभवत्

yaś ca bhagavatā sakalalokaguruṇā ghātitaḥ | punar apy akṣatavīryaśauryasaṃpatparākramaguṇaḥ samākrāntasakalatrailokyeśvarapratāpo daśānano 'bhavat

4.14.11

बहुकालोपभुक्तभगवत्सकाशाद् अवाप्तशरीरपातोद्भवपुण्यफलो ऽथ भगवताएव राघवरूपिणा सो ऽपि निधनम् उपपादितः । चेदिराजदमघोषात्मजश् चेदिपतिः शिशुपालनामाभवत्

bahukālopabhuktabhagavatsakāśād avāptaśarīrapātodbhavapuṇyaphalo 'tha bhagavatāeva rāghavarūpiṇā so 'pi nidhanam upapāditaḥ | cedirājadamaghoṣātmajaś cedipatiḥ śiśupālanāmābhavat

4.14.12

शिशुपालत्वे ऽपि भगवतो भूभारावतारणायावतीर्णांशस्य पुण्डरीकनयनाख्यस्योपरि द्वेषानुबन्धम् अतितराञ् चकार । भगवता च निधनम् उपनीतस् तत्रैव परमात्मभूते मनसस् तदेकाग्रतया तत्रैव सायुज्यम् अवाप

śiśupālatve 'pi bhagavato bhūbhārāvatāraṇāyāvatīrṇāṃśasya puṇḍarīkanayanākhyasyopari dveṣānubandham atitarāñ cakāra | bhagavatā ca nidhanam upanītas tatraiva paramātmabhūte manasas tadekāgratayā tatraiva sāyujyam avāpa

4.14.13

भगवान् हि प्रसन्नो यथाभिलषितं ददात्य् अप्रसन्नो ऽपि निघ्नन् दिव्यम् अनुपमं स्थानं प्रयच्छतीति

bhagavān hi prasanno yathābhilaṣitaṃ dadāty aprasanno 'pi nighnan divyam anupamaṃ sthānaṃ prayacchatīti

4.14.14